به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه معاصر؛ جدول حقوق کارمندان بر اساس رتبه بندی ۱۴۰۵ یکی از موضوعاتی است که با آغاز اجرای احکام حقوقی سال جدید مورد توجه کارکنان دولت قرار گرفته است. رتبه بندی کارکنان در نظام اداری کشور تنها به معنای تعیین یک مبلغ ثابت برای حقوق ماهانه نیست، بلکه رتبه، طبقه شغلی، سابقه، مدرک تحصیلی، امتیازات شغلی و سایر فوق العاده ها در تعیین مبلغ نهایی حکم کارگزینی نقش دارند.در سال ۱۴۰۵ ضریب حقوق کارکنان مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری ۶۹۵۴ ریال تعیین شده و افزایش ضریب حقوق نسبت به سال قبل ۲۰ درصد بوده است.بر همین اساس، نمی توان برای همه کارکنان دارای یک رتبه، یک رقم حقوق ماهانه یکسان اعلام کرد.
جدول رتبه بندی بیشتر برای تعیین «امتیاز حق شغل» کاربرد دارد.این امتیاز پس از اعمال ضریب ریالی حقوق به مبلغ ریالی تبدیل می شود.در کنار حق شغل، «حق شاغل» نیز بر اساس عواملی مانند مدرک تحصیلی، سابقه و مهارت محاسبه می شود.همچنین فوق العاده های قانونی، عائله مندی، حق اولاد، مدیریت و سایر مزایا می توانند مبلغ حکم را تغییر دهند.بنابراین رقم درج شده در جدول رتبه بندی به تنهایی حقوق دریافتی یک کارمند را مشخص نمی کند.اندیشه//معاصر در این گزارش جدول امتیازی رتبه های مختلف و نحوه ارتباط آن با حقوق سال ۱۴۰۵ را بررسی می کند.اگر هدف شما محاسبه حقوق واقعی یک کارمند است، باید مجموعه امتیازات حکم کارگزینی او در نظر گرفته شود.
جدول رتبه بندی کارمندان در سال ۱۴۰۵
در نظام طبقه بندی مشاغل، شغل های کارکنان در طبقات مختلف قرار می گیرند و برای هر طبقه، رتبه های حرفه ای شامل «مقدماتی»، «پایه»، «ارشد»، «خبره» و «عالی» تعریف شده است.
نکته مهم این است که همه طبقات شغلی امکان قرار گرفتن در تمام رتبه ها را ندارند. جدول امتیاز «حق شغل» به صورت زیر است:
| طبقه شغلی |
مقدماتی |
پایه |
ارشد |
خبره |
عالی |
| طبقه ۱ |
۳۶۰۰ |
۳۹۷۵ |
— |
— |
— |
| طبقه ۲ |
۳۹۰۰ |
۴۲۷۵ |
— |
— |
— |
| طبقه ۳ |
۴۲۰۰ |
۴۵۷۵ |
— |
— |
— |
| طبقه ۴ |
۴۵۰۰ |
۴۸۷۵ |
۵۴۰۰ |
۶۰۷۵ |
۶۹۰۰ |
| طبقه ۵ |
۴۸۰۰ |
۵۱۷۵ |
۵۷۰۰ |
۶۳۷۵ |
۷۲۰۰ |
| طبقه ۶ |
۵۱۰۰ |
۵۴۷۵ |
۶۰۰۰ |
۶۶۷۵ |
۷۵۰۰ |
| طبقه ۷ |
۵۴۰۰ |
۵۷۷۵ |
۶۳۰۰ |
۶۹۷۵ |
۷۸۰۰ |
| طبقه ۸ |
۵۷۰۰ |
۶۰۷۵ |
۶۶۰۰ |
۷۲۷۵ |
۸۱۰۰ |
| طبقه ۹ |
۶۰۰۰ |
۶۳۷۵ |
۶۹۰۰ |
۷۵۷۵ |
۸۴۰۰ |
| طبقه ۱۰ |
۶۳۰۰ |
۶۶۷۵ |
۷۲۰۰ |
۷۸۷۵ |
۸۷۰۰ |
| طبقه ۱۱ |
۶۶۰۰ |
۶۹۷۵ |
۷۵۰۰ |
۸۱۷۵ |
۹۰۰۰ |
| طبقه ۱۲ |
۶۹۰۰ |
۷۲۷۵ |
۷۸۰۰ |
۸۴۷۵ |
۹۳۰۰ |
| طبقه ۱۳ |
۷۲۰۰ |
۷۵۷۵ |
۸۱۰۰ |
۸۷۷۵ |
۹۶۰۰ |
| طبقه ۱۴ |
۷۵۰۰ |
۷۸۷۵ |
۸۴۰۰ |
۹۰۷۵ |
۹۹۰۰ |
| طبقه ۱۵ |
۷۸۰۰ |
۸۱۷۵ |
۸۷۰۰ |
۹۳۷۵ |
۱۰۲۰۰ |
| طبقه ۱۶ |
۸۱۰۰ |
۸۴۷۵ |
۹۰۰۰ |
۹۶۷۵ |
۱۰۵۰۰ |
این جدول، جدول «امتیاز حق شغل» است و اعداد آن به تومان نیستند. بنابراین برای مثال، امتیاز ۱۰۵۰۰ در رتبه عالی طبقه ۱۶ به این معنا نیست که حقوق کارمند ۱۰ هزار و ۵۰۰ تومان یا ۱۰ هزار و ۵۰۰ واحد پولی است.
رتبه مقدماتی، پایه، ارشد، خبره و عالی یعنی چه؟
رتبه بندی شغلی با توجه به جایگاه حرفه ای و شرایط فرد در نظام اداری تعیین می شود. پنج عنوان اصلی رتبه عبارتند از:
رتبه مقدماتی
رتبه مقدماتی معمولا در سطح ابتدایی مسیر شغلی قرار دارد و امتیاز حق شغل آن نسبت به رتبه های بالاتر کمتر است.
رتبه پایه
پس از طی شرایط لازم، کارمند می تواند وارد رتبه پایه شود. افزایش رتبه باعث افزایش امتیاز مربوط به حق شغل می شود.
رتبه ارشد
رتبه ارشد در سطوح بالاتر حرفه ای قرار می گیرد و در طبقات شغلی واجد شرایط، امتیاز بیشتری نسبت به مقدماتی و پایه دارد.
رتبه خبره
رتبه خبره نیز از رتبه های بالاتر حرفه ای محسوب می شود و امتیاز حق شغل بیشتری نسبت به رتبه های پایین تر دارد.
رتبه عالی
رتبه عالی در بالاترین سطح این سلسله مراتب قرار دارد و در طبقات شغلی مشمول، بیشترین امتیاز حق شغل را به خود اختصاص می دهد.
اندیشه//معاصر نوشت: نکته مهم برای کارکنان این است که «رتبه» به تنهایی تعیین کننده حقوق نیست. ممکن است دو کارمند دارای رتبه یکسان باشند اما به دلیل تفاوت در طبقه شغلی، سابقه، مدرک تحصیلی، حق شاغل و فوق العاده های مختلف، رقم حکم کارگزینی آنها متفاوت باشد.
ضریب حقوق کارکنان دولت در سال ۱۴۰۵ چقدر است؟
بر اساس مصوبه تعیین ضریب حقوق سال ۱۴۰۵، ضریب حقوق کارکنان مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری و کارکنان مشمول قانون نظام هماهنگ پرداخت، ۶۹۵۴ ریال تعیین شده است. همچنین ضریب حقوق اعضای هیئت علمی و قضات ۹۹۰۲۴ ریال اعلام شده است.
در نتیجه برای محاسبه ریالی امتیازهای مربوط به اقلام حقوقی باید ضوابط همان سال و نوع امتیاز در حکم کارگزینی مورد توجه قرار گیرد.
به زبان ساده، «امتیاز» با «تومان» یکی نیست.
برای نمونه اگر یک آیتم حقوقی ۶۰۰۰ امتیاز داشته باشد، نمی توان بدون مشخص کردن ضریب و نوع آیتم گفت مبلغ آن دقیقا چند تومان است.
فرمول کلی محاسبه حق شغل چیست؟
به صورت کلی، مبلغ ریالی یک امتیاز حقوقی از حاصل ضرب امتیاز مربوطه در ضریب ریالی تعیین شده برای همان سال به دست می آید.
بنابراین برای «حق شغل» باید امتیاز مربوط به طبقه و رتبه شغلی مشخص شود و سپس ضریب سال ۱۴۰۵ در محاسبه اعمال شود.
اما حکم کارگزینی فقط از حق شغل تشکیل نشده است.
حق شاغل، فوق العاده های قانونی، مدیریت، عائله مندی، حق اولاد، فوق العاده های خاص و سایر اقلام می توانند در رقم نهایی حکم تاثیر داشته باشند.
حق شاغل چگونه محاسبه می شود؟
حق شاغل یکی دیگر از اجزای مهم نظام پرداخت کارکنان است و ارتباط مستقیمی با مشخصات فردی و حرفه ای کارمند دارد.
عواملی مانند مدرک تحصیلی، آموزش های مورد تایید، مهارت، سنوات خدمت و سابقه مرتبط یا مشابه در تعیین امتیاز حق شاغل موثر هستند.
امتیازهای پایه مربوط به مدرک تحصیلی در جدول زیر قرار می گیرد:
| مدرک تحصیلی |
امتیاز پایه حق شاغل |
| دیپلم |
۱۸۰۰ |
| فوق دیپلم |
۲۱۰۰ |
| کارشناسی |
۲۵۵۰ |
| کارشناسی ارشد و دکتری حرفه ای |
۳۰۰۰ |
| دکتری |
۳۴۵۰ |
برای آموزش های مورد تایید نیز به ازای هر ساعت آموزش امتیاز در نظر گرفته می شود و برای مهارت و سابقه خدمت نیز امتیازهایی به مجموع حق شاغل اضافه می شود.
در محاسبات مربوط به حق شاغل، مجموع امتیازات این بخش نمی تواند از سقف مقرر نسبت به حق شغل عبور کند.
آیا رتبه بالاتر یعنی حقوق بیشتر؟
در ساختار امتیازی، رتبه بالاتر در یک طبقه شغلی مشخص، امتیاز حق شغل بیشتری ایجاد می کند. اما این موضوع به معنای آن نیست که می توان تنها با مشاهده رتبه، حقوق دریافتی فرد را مشخص کرد.
برای مثال دو کارمند ممکن است هر دو رتبه «خبره» داشته باشند اما یکی در طبقه ۶ و دیگری در طبقه ۱۲ قرار داشته باشد. در این صورت امتیاز حق شغل آنها یکسان نیست.
از طرف دیگر ممکن است دو کارمند در یک طبقه و رتبه قرار داشته باشند ولی سابقه، مدرک تحصیلی، حق شاغل یا مزایای قانونی متفاوتی داشته باشند.
به همین دلیل، جدول رتبه بندی باید در کنار جدول طبقه شغلی و سایر اجزای حکم کارگزینی خوانده شود.
حداقل حقوق کارکنان دولت در سال ۱۴۰۵
در مصوبه ضریب حقوق سال ۱۴۰۵، حداقل حقوق و مزایای مستمر شاغلان مشمول و غیرمشمول قانون مدیریت خدمات کشوری، به استثنای مشمولان قانون کار، ۵۱ میلیون و ۲۴۹ هزار و ۲۴ ریال تعیین شده است.
همچنین حداقل حقوق شاغلان مشمول قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت ۲۷ میلیون و ۷۰۷ هزار و ۴۴۳ ریال تعیین شده است.
در یک ابلاغیه مرتبط با کارکنان مشمول نظام هماهنگ پرداخت نیز تاکید شده که برای محاسبه کف حقوق، حقوق مبنا به علاوه افزایش سنواتی ملاک قرار می گیرد و فوق العاده شغل در این محاسبه وارد نمی شود.
این موضوع اهمیت زیادی دارد، زیرا «حداقل حقوق» با «مبلغ نهایی حکم کارگزینی» تفاوت دارد.
فوق العاده خاص کارکنان در سال ۱۴۰۵
یکی دیگر از تغییرات مهم حقوقی سال ۱۴۰۵، برقراری فوق العاده خاص برای مشمولان قانون مدیریت خدمات کشوری است.
بر اساس مصوبه هیئت وزیران، فوق العاده خاص موضوع مربوط به قانون برنامه هفتم برای مشمولان قانون مدیریت خدمات کشوری ۴۴۰۰ امتیاز تعیین شده است. در متن مصوبه تاکید شده این مبلغ در محاسبه برخی مزایای حکم مانند حق شغل و حق شاغل اثر ندارد، اما در محاسبه حقوق بازنشستگی، پاداش پایان خدمت و ذخیره مرخصی در زمان بازنشستگی قابل اعمال است.
بنابراین اضافه شدن یک آیتم جدید به حکم به معنای آن نیست که همان مبلغ باید به صورت مستقیم به همه بخش های دیگر حقوق نیز اضافه شود.
آیا می توان حقوق هر رتبه را به تومان اعلام کرد؟
پاسخ این سوال به اطلاعات حکم کارگزینی بستگی دارد.
برای تهیه یک جدول دقیق «حقوق ماهانه به تومان» باید دست کم این اطلاعات مشخص باشد:
- طبقه شغلی
- رتبه شغلی
- مدرک تحصیلی
- سابقه خدمت
- سابقه مرتبط
- امتیاز حق شاغل
- نوع دستگاه اجرایی
- وضعیت مدیریتی
- فوق العاده های قانونی
- عائله مندی و حق اولاد
- فوق العاده خاص و سایر مزایا
- کسورات قانونی
به همین دلیل، جدول هایی که در فضای مجازی یک مبلغ ثابت مثلا برای «رتبه عالی»، «رتبه خبره» یا «رتبه ارشد» اعلام می کنند، لزوما بیانگر مبلغ نهایی دریافتی همه کارکنان نیستند.
سقف حقوق کارکنان در سال ۱۴۰۵
در مصوبه سال ۱۴۰۵ سقف خالص پرداختی متوسط ماهانه حقوق و مزایای مستمر و غیرمستمر برای گروه های مختلف حقوق بگیر نیز تعیین شده است.
بر اساس متن مصوبه، سقف خالص پرداختی ماهانه کارکنان مشمول، ۷ برابر حداقل مبلغ مندرج در حکم کارگزینی تعیین شده و رقم اعلام شده برای این سقف یک میلیارد و ۳۰۹ میلیون ریال، معادل حدود ۱۳۰ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان است. اعضای هیئت علمی و قضات از این سقف مستثنی شده اند.
البته سقف پرداخت نیز با رقم حقوق پایه یا حق شغل یکسان نیست و مجموعه پرداخت های مشمول سقف را در بر می گیرد.
تفاوت جدول رتبه بندی با فیش حقوقی
یکی از اشتباهات رایج این است که کارکنان جدول رتبه بندی را با فیش حقوقی یکسان بدانند.
جدول رتبه بندی، جایگاه و امتیازات مربوط به شغل را نشان می دهد؛ اما فیش حقوقی حاصل جمع چندین مولفه و سپس اعمال کسورات قانونی است.
به همین دلیل ممکن است یک کارمند رتبه عالی داشته باشد اما مبلغ دریافتی او با کارمند دیگری در همان رتبه متفاوت باشد.
اندیشه//معاصر نوشت: برای اطلاع از رقم واقعی حقوق، بهترین مرجع همان حکم کارگزینی و فیش حقوقی صادرشده از سوی دستگاه محل خدمت است. جدول های عمومی اینترنتی می توانند ساختار امتیازدهی را توضیح دهند، اما جایگزین حکم فردی کارمند نیستند.
جدول خلاصه رتبه بندی کارکنان دولت
| رتبه |
وضعیت کلی |
اثر در امتیاز حق شغل |
| مقدماتی |
سطح ابتدایی |
کمترین سطح امتیاز در طبقه مربوط |
| پایه |
سطح حرفه ای بالاتر |
بیشتر از مقدماتی |
| ارشد |
سطح حرفه ای بالاتر |
بیشتر از پایه |
| خبره |
سطح تخصصی بالاتر |
بیشتر از ارشد |
| عالی |
بالاترین رتبه حرفه ای |
بیشترین امتیاز در طبقه مربوط |
این جدول صرفا رابطه رتبه با امتیاز حق شغل را نشان می دهد و نباید به عنوان جدول مبلغ حقوق ماهانه تفسیر شود.
جمع بندی جدول حقوق کارمندان بر اساس رتبه بندی ۱۴۰۵
در سال ۱۴۰۵، رتبه بندی کارکنان دولت همچنان یکی از عوامل موثر در تعیین امتیاز حق شغل است، اما نمی توان گفت مثلا تمام کارکنان دارای رتبه «عالی» یک حقوق مشخص دریافت می کنند.
ضریب حقوق کارکنان مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری برای سال ۱۴۰۵ برابر ۶۹۵۴ ریال تعیین شده و حداقل حقوق و مزایای مستمر شاغلان مشمول این قانون نیز در مصوبه دولت مشخص شده است.
بنابراین برای محاسبه حقوق یک کارمند باید ابتدا طبقه و رتبه شغلی مشخص شود، سپس امتیاز حق شغل به دست آید و در ادامه حق شاغل و سایر فوق العاده ها و مزایا به آن اضافه و کسورات قانونی از آن کسر شود.
در نتیجه، اگر هدف از «جدول حقوق کارمندان بر اساس رتبه بندی» مشاهده مبلغ واقعی دریافتی است، جدول امتیازهای بالا به تنهایی کافی نیست و باید اطلاعات حکم کارگزینی فرد نیز در اختیار باشد.
پایان/*
اندیشه معاصر را در ایتا، روبیکا، پیام رسان بله و تلگرام دنبال کنید.