رقم سبد معیشت کارگران یک عدد ثابت برای تمام سال نیست و با توجه به شاخص های قیمتی و هزینه اقلام مختلف خانوار محاسبه می شود. در مذاکرات مربوط به دستمزد سال ۱۴۰۵، رقم سبد معیشت حدود ۴۲ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان اعلام شد؛ اما با افزایش هزینه ها...
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه معاصر؛ سبد معیشت کارگران در شهریور ۱۴۰۵ بار دیگر به یکی از مهم ترین موضوعات حوزه کار و دستمزد تبدیل شده است. با افزایش هزینه های زندگی و بالا رفتن قیمت کالاها و خدمات، شورای عالی کار موضوع بازنگری مزد سال ۱۴۰۵ را در دستور کار قرار داده و قرار است رقم جدید هزینه سبد معیشت کارگران با توجه به تورم و هزینه های واقعی خانوار محاسبه شود. در حالی که رقم مورد توافق برای سبد معیشت در جریان مذاکرات مزد ۱۴۰۵ حدود ۴۲ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان اعلام شده بود، گزارش های جدید گروه های کارگری از افزایش قابل توجه هزینه زندگی حکایت دارد.
رقم سبد معیشت کارگران یک عدد ثابت برای تمام سال نیست و با توجه به شاخص های قیمتی و هزینه اقلام مختلف خانوار محاسبه می شود. در مذاکرات مربوط به دستمزد سال ۱۴۰۵، رقم سبد معیشت حدود ۴۲ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان اعلام شد؛ اما با افزایش هزینه های زندگی، نمایندگان کارگری خواستار محاسبه دوباره این رقم شده اند.
در شهریور ماه ۱۴۰۵ نیز شورای عالی کار موضوع بازنگری دستمزد را دنبال کرده است. طبق گزارش های منتشرشده، مقرر شده کمیته مزد دوباره رقم سبد معیشت را با توجه به نرخ تورم و تغییر هزینه های خانوار بررسی کند. بنابراین رقم جدید سبد معیشت هنوز نباید با ارقام برآوردی گروه های کارگری یکسان تلقی شود.
اندیشه!!معاصر نوشت: اهمیت این موضوع از آن جهت است که رقم سبد معیشت یکی از شاخص های مهم در مذاکرات مزدی میان دولت، کارگران و کارفرمایان محسوب می شود؛ با این حال سبد معیشت به تنهایی به معنای حداقل حقوق قابل پرداخت به کارگر نیست.
در روزهای اخیر بحث محاسبه دوباره سبد معیشت کارگران جدی تر شده است. اسعد صالحی، عضو شورای عالی کار، اعلام کرده است که پس از تشکیل جلسه شورای عالی کار با دستور بازنگری مزد ۱۴۰۵، موضوع تشکیل کمیته مزد و محاسبه عدد جدید سبد معیشت در دستور کار قرار گرفته است.
این روند به این معناست که رقم قبلی سبد معیشت برای مذاکرات مزد، دوباره با توجه به تغییرات قیمت ها بررسی خواهد شد. هدف از این محاسبات، مشخص شدن فاصله میان هزینه واقعی زندگی خانوار کارگری و درآمد حاصل از دستمزد است.
در هفته های اخیر اعداد مختلفی درباره هزینه واقعی زندگی خانوار کارگری منتشر شده است. برخی فعالان کارگری رقم سبد معیشت را بسیار بالاتر از رقم مورد توافق شورای عالی کار اعلام کرده اند.
در یکی از برآوردهای منتشرشده در مرداد ۱۴۰۵، محسن باقری، عضو گروه کارگری شورای عالی کار، اعلام کرده بود که برآورد مستقل گروه کارگری از هزینه سبد معیشت از ۸۰ میلیون تومان عبور کرده است. این رقم، برآورد گروه کارگری است و نباید آن را با رقم رسمی مورد توافق شورای عالی کار یکسان دانست.
به همین دلیل، برای پاسخ به این پرسش که «سبد معیشت کارگران چقدر است؟» باید میان سه عدد تفاوت قائل شد:
| عنوان | رقم یا وضعیت |
|---|---|
| رقم سبد معیشت مورد توافق در مذاکرات مزد ۱۴۰۵ | حدود ۴۲.۹ میلیون تومان |
| برآوردهای جدید و مستقل گروه های کارگری | بالاتر از رقم مصوب |
| برخی برآوردهای گروه کارگری در مرداد ۱۴۰۵ | بیش از ۸۰ میلیون تومان |
| رقم نهایی سبد معیشت جدید در شهریور ۱۴۰۵ | در حال بررسی |
بنابراین تا زمانی که کمیته مزد محاسبات جدید را انجام ندهد و رقم مربوط به بازنگری اعلام نشود، نمی توان ارقام بالاتر را به عنوان رقم رسمی و نهایی سبد معیشت اعلام کرد.
سبد معیشت تنها هزینه خرید مواد غذایی نیست. در محاسبات مربوط به هزینه زندگی خانوار کارگری، مجموعه ای از هزینه های ضروری خانوار مورد توجه قرار می گیرد.
مهم ترین بخش های سبد معیشت عبارتند از:
به همین دلیل افزایش اجاره بها، هزینه درمان، قیمت مواد غذایی و حمل و نقل می تواند مستقیما باعث افزایش رقم سبد معیشت شود.
خوراکی ها یکی از مهم ترین بخش های هزینه خانوار هستند. نان، برنج، گوشت، مرغ، تخم مرغ، لبنیات، حبوبات، روغن، میوه و سبزیجات از جمله اقلامی هستند که در محاسبه هزینه خوراک خانوار مورد توجه قرار می گیرند.
در محاسبات سال ۱۴۰۴ نیز اختلاف قابل توجهی میان رقم سبد معیشت و هزینه واقعی خانوار شکل گرفت. برای نمونه، رقم نهایی سبد معیشت در سال ۱۴۰۴ حدود ۲۳ میلیون و ۴۴۱ هزار تومان اعلام شده بود.
با افزایش قیمت ها در ماه های بعد، نمایندگان کارگری بار دیگر بر ضرورت به روزرسانی این محاسبات تاکید کردند.
ا/ن/د/ی/ش/ه/م/ع/ا/ص/ر
یکی از مهم ترین دلایل اهمیت سبد معیشت، نقش آن در مذاکرات دستمزد است. طبق ماده ۴۱ قانون کار، در تعیین حداقل مزد باید نرخ تورم و هزینه زندگی یک خانوار متوسط کارگری مورد توجه قرار گیرد.
در نتیجه، هنگامی که هزینه های زندگی افزایش پیدا می کند، نمایندگان کارگری انتظار دارند این افزایش در مذاکرات مزدی نیز مورد توجه قرار گیرد.
با این حال، تعیین رقم سبد معیشت به معنی آن نیست که حداقل حقوق کارگران دقیقا برابر با همان رقم تعیین شود. مزد در شورای عالی کار با حضور نمایندگان دولت، کارگران و کارفرمایان و بر اساس مجموعه ای از عوامل تعیین می شود.
موضوع بازنگری دستمزد ۱۴۰۵ در شهریور ماه اهمیت ویژه ای پیدا کرده است. گزارش های منتشرشده از تشکیل جلسه شورای عالی کار با دستور «بازنگری دستمزد ۱۴۰۵» حکایت دارد و در این روند، محاسبه دوباره سبد معیشت نیز مورد توجه قرار گرفته است.
به این ترتیب، کمیته مزد باید تغییرات هزینه های زندگی را بررسی کند و نتیجه محاسبات را برای تصمیم گیری های بعدی به شورای عالی کار ارائه دهد.
اندیشه!!معاصر نوشت: بنابراین خبر مربوط به «سبد معیشت کارگران» در شهریور ۱۴۰۵ هنوز یک موضوع در حال بررسی است و نباید هر عددی که در فضای مجازی منتشر می شود به عنوان رقم قطعی و رسمی تلقی شود.
یکی از دغدغه های اصلی نمایندگان کارگری، فاصله میان دستمزد دریافتی و هزینه واقعی زندگی است. هرچه هزینه مسکن، خوراک، درمان و حمل و نقل افزایش پیدا کند، قدرت خرید حقوق بگیران کاهش پیدا می کند.
برای مثال، اگر هزینه یک سبد مشخص از کالاها و خدمات در طول چند ماه افزایش پیدا کند اما درآمد خانوار متناسب با آن رشد نکند، خانوار مجبور خواهد شد بخشی از هزینه های خود را حذف یا کاهش دهد.
این مسئله می تواند خود را در کاهش مصرف مواد غذایی، حذف تفریح، کاهش هزینه های درمانی، افزایش بدهی خانوار یا افزایش ساعات کار نشان دهد.
خیر. این دو موضوع باید از یکدیگر تفکیک شوند.
سبد معیشت بیانگر برآورد هزینه های زندگی یک خانوار است، در حالی که حداقل مزد مبلغی است که در چارچوب تصمیمات شورای عالی کار تعیین می شود.
بنابراین حتی اگر رقم جدید سبد معیشت افزایش پیدا کند، میزان افزایش حقوق نیازمند تصمیم گیری در شورای عالی کار است و نمی توان گفت هر مقدار افزایش در سبد معیشت، به همان میزان به حقوق کارگران اضافه خواهد شد.
بر اساس آخرین گزارش های موجود، موضوع محاسبه مجدد سبد معیشت در دستور کار کمیته مزد قرار گرفته است. رقم حدود ۴۲.۹ میلیون تومان مربوط به محاسبات قبلی برای مذاکرات مزد ۱۴۰۵ است و ارقام بالاتری که توسط برخی فعالان کارگری مطرح شده، برآوردهای جدید از هزینه واقعی زندگی هستند.
در نتیجه، رقم نهایی و جدید سبد معیشت پس از انجام محاسبات کمیته مزد و ارائه آن به شورای عالی کار مشخص خواهد شد.
ا/ن/د/ی/ش/ه/م/ع/ا/ص/ر
| موضوع | آخرین وضعیت |
|---|---|
| سبد معیشت قبلی ۱۴۰۵ | حدود ۴۲.۹ میلیون تومان |
| محاسبه جدید | در دستور کار کمیته مزد |
| برآوردهای گروه های کارگری | بالاتر از رقم قبلی |
| برخی برآوردها در مرداد | بیش از ۸۰ میلیون تومان |
| بازنگری مزد ۱۴۰۵ | در حال پیگیری |
| افزایش قطعی حقوق بر اساس سبد جدید | هنوز مشخص نشده است |
با توجه به آغاز دوباره بررسی های مربوط به مزد ۱۴۰۵، یکی از موضوعاتی که کارگران دنبال می کنند اعلام عدد جدید سبد معیشت است. اگر محاسبات کمیته مزد بر اساس قیمت های جدید انجام شود، رقم به دست آمده می تواند تصویر دقیق تری از هزینه زندگی خانوار کارگری ارائه کند
پایان/*
اندیشه معاصر را در ایتا، روبیکا، پیام رسان بله و تلگرام دنبال کنید.
