به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه معاصر؛ خرید تضمینی گندم یکی از مهمترین سیاستهای حمایتی دولت برای تأمین امنیت غذایی و حمایت از کشاورزان محسوب میشود. دولت هر سال پیش از آغاز فصل برداشت باید نرخ خرید تضمینی محصولات اساسی کشاورزی را تعیین کند تا گندمکاران بتوانند با اطلاع از قیمت فروش محصول خود برای کشت، تأمین نهادهها و هزینههای تولید برنامهریزی کنند.
تعیین نرخ مناسب گندم اهمیت زیادی دارد؛ زیرا اگر قیمت خرید تضمینی متناسب با هزینههای تولید، تورم و شرایط اقتصادی کشاورزان نباشد، انگیزه تولید کاهش پیدا میکند و ممکن است تأمین گندم موردنیاز کشور با مشکلات بیشتری روبهرو شود.
در سال زراعی جدید نیز اختلافنظر درباره میزان افزایش قیمت گندم باعث طولانی شدن روند تصمیمگیری شده است. اکنون کشاورزان در انتظار اعلام مصوبه نهایی شورای قیمتگذاری هستند تا مشخص شود دولت برای خرید محصول سال آینده چه مبلغی را در نظر گرفته است.

آخرین نرخ خرید تضمینی گندم در آبان ۱۴۰۵ چقدر است؟
بر اساس آخرین اطلاعات منتشرشده تا ۲۹ آبان ۱۴۰۵، نرخ نهایی خرید تضمینی گندم برای سال زراعی ۱۴۰۵-۱۴۰۶ هنوز بهصورت رسمی ابلاغ نشده است. بنابراین ارقام مطرحشده در رسانهها را باید پیشنهادهای کارشناسی و مذاکراتی دانست، نه قیمت قطعی خرید دولت از کشاورزان.
در هفتههای گذشته چند رقم متفاوت برای خرید هر کیلوگرم گندم مطرح شده است. برخی مسئولان و نمایندگان بخش کشاورزی از پیشنهاد ۸۵ هزار تومانی صحبت کردهاند و در گزارشهای دیگر نیز ارقام ۷۷ تا ۸۷ هزار تومان بهعنوان محدوده پیشنهادها مطرح شده است.
اختلاف بر سر این ارقام نشان میدهد که تعیین قیمت نهایی همچنان به تصمیم شورای قیمتگذاری و توافق اعضای آن وابسته است.
پیشنهاد ۸۵ هزار تومانی برای خرید هر کیلوگرم گندم
یکی از مهمترین ارقام مطرحشده در مذاکرات، قیمت ۸۵ هزار تومان برای هر کیلوگرم گندم است.
محمدجواد عسکری، رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی، پیشتر اعلام کرده بود که پیشنهاد فعلی مطرحشده در شورای قیمتگذاری برای خرید تضمینی گندم، میانگین ۸۵ هزار تومان است.
این رقم با توجه به بررسی هزینههای تولید و شرایط اقتصادی کشاورزان مطرح شده، اما تأکید شده است که پیشنهاد مذکور تا زمان تصویب و ابلاغ رسمی، اعتبار قیمت قطعی را ندارد.
همچنین عطاالله هاشمی، رئیس بنیاد ملی گندمکاران، با اشاره به محاسبات کارشناسی بخش کشاورزی، نرخ حدود ۸۵ هزار تومان را برای خرید هر کیلوگرم گندم مناسب دانسته است.
اختلاف دولت و گندمکاران بر سر قیمت جدید
یکی از دلایل اصلی تأخیر در اعلام نرخ خرید تضمینی گندم، اختلافنظر میان نمایندگان دولت و تشکلهای کشاورزی است.
بر اساس گزارشهای منتشرشده در ششم آبان ۱۴۰۵، پیشنهاد وزارت جهاد کشاورزی حدود ۷۷ هزار تومان و پیشنهاد مطرحشده از سوی گندمکاران حدود ۸۷ هزار تومان عنوان شده است.
از سوی دیگر، در اظهارات رئیس بنیاد ملی گندمکاران نیز به اختلاف میان محاسبات بخش کشاورزی و پیشنهادهای برخی دستگاههای اقتصادی دولت اشاره شده است.
کشاورزان معتقدند قیمت خرید تضمینی باید هزینههای واقعی تولید، از جمله هزینه بذر، کود، سم، سوخت، ماشینآلات، دستمزد و هزینههای برداشت را پوشش دهد و علاوه بر آن سود متعارفی برای تولیدکننده در نظر گرفته شود.
در مقابل، دولت نیز باید هنگام تعیین نرخ، منابع مالی موردنیاز برای خرید تضمینی و آثار اقتصادی تصمیم خود را بررسی کند.
جلسه شورای قیمتگذاری در ۲۳ آبان برگزار شد
در ادامه پیگیریها برای تعیین نرخ جدید، جلسه شورای قیمتگذاری و اتخاذ سیاستهای حمایتی محصولات اساسی کشاورزی در روز شنبه ۲۳ آبان ۱۴۰۵ برگزار شد.
محور اصلی این نشست، تعیین قیمت خرید تضمینی گندم برای سال زراعی جدید بود. بر اساس گزارشهای منتشرشده، اعضای شورا قرار بود درباره رقم نهایی تصمیمگیری کنند و پس از تعیین قیمت گندم، نرخ سایر محصولات اساسی نیز براساس ضرایب و نسبتهای قیمتی مورد بررسی قرار گیرد.
با این حال، گزارشهای در دسترس از جلسه، بهتنهایی تأییدکننده تصویب و ابلاغ نرخ نهایی نیستند و تا زمان انتشار مصوبه رسمی باید منتظر اعلام نتیجه قطعی ماند.
شورای قیمتگذاری با حضور وزیر جهاد کشاورزی، وزیر امور اقتصادی و دارایی، رئیس سازمان برنامه و بودجه، نمایندگان تشکلهای کشاورزی و کشاورزان خبره فعالیت میکند و مسئولیت تصمیمگیری درباره نرخ خرید تضمینی محصولات اساسی را برعهده دارد.
قیمت خرید تضمینی گندم چگونه محاسبه میشود؟
تعیین قیمت خرید تضمینی گندم براساس چند شاخص اقتصادی و تولیدی انجام میشود. هزینه تمامشده تولید یکی از مهمترین معیارهای تعیین نرخ است و باید هزینههایی را که کشاورز برای تولید هر کیلوگرم گندم پرداخت میکند، در نظر گرفت.
علاوه بر هزینه تولید، نرخ تورم، قیمت محصولات مشابه وارداتی، شرایط بازارهای جهانی و رابطه مبادله بخش کشاورزی نیز در فرآیند قیمتگذاری اهمیت دارند.
بر اساس قانون، قیمتگذاری باید بهگونهای انجام شود که کشاورزان برای ادامه تولید محصولات اساسی انگیزه اقتصادی داشته باشند. به همین دلیل، تشکلهای گندمکاران تأکید دارند که نرخ جدید نباید صرفاً براساس محدودیت منابع مالی دولت تعیین شود.
قیمت گندم در سال زراعی گذشته چقدر بود؟
برای مقایسه نرخهای پیشنهادی سال جدید، قیمت مصوب سال زراعی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ اهمیت زیادی دارد.
در سال زراعی گذشته، نرخ خرید تضمینی گندم معمولی با توجه به کیفیت محصول در محدوده ۴۷ هزار و ۵۰۰ تا ۴۹ هزار و ۵۰۰ تومان قرار داشت و نرخ میانگین اعلامشده حدود ۴۸ هزار و ۵۰۰ تومان بود.
همچنین نرخ پایه خرید تضمینی گندم معمولی در گزارشهای مربوط به مصوبه سال گذشته حدود ۴۹ هزار و ۵۵۰ تومان عنوان شده است.
اکنون با توجه به افزایش هزینههای تولید و تغییر شرایط اقتصادی، گندمکاران خواستار افزایش قابلتوجه نرخ خرید تضمینی برای سال زراعی جدید هستند.
وضعیت مطالبات گندمکاران از دولت
در کنار موضوع قیمت جدید، پرداخت مطالبات کشاورزانی که محصول خود را در سال زراعی گذشته به دولت تحویل دادهاند نیز اهمیت دارد.
بر اساس اظهارات پیمان فلسفی، رئیس فراکسیون کشاورزی و امور عشایر مجلس، در ششم آبان ۱۴۰۵ حدود ۲۰ هزار میلیارد تومان از مطالبات گندمکاران همچنان پرداخت نشده بود.
این موضوع با انتقاد نمایندگان مجلس روبهرو شد و بر ضرورت تسریع در پرداخت مطالبات تأکید شد.
تأخیر در پرداخت بهای گندم میتواند مشکلات مالی زیادی برای کشاورزان ایجاد کند؛ زیرا بسیاری از تولیدکنندگان برای آغاز کشت جدید به منابع مالی حاصل از فروش محصول قبلی نیاز دارند.
از همین رو، نمایندگان بخش کشاورزی خواستار اصلاح سازوکار تأمین اعتبار و پرداخت مطالبات شدهاند تا مشکلات سال گذشته در فصل خرید جدید تکرار نشود.
آیا قیمت ۸۵ هزار تومان گندم قطعی شده است؟
خیر. قیمت ۸۵ هزار تومان یکی از پیشنهادهای مطرحشده در جریان مذاکرات شورای قیمتگذاری است و تا زمان تصویب و ابلاغ رسمی نباید آن را نرخ قطعی خرید تضمینی دانست.
همچنین ارقام ۷۷، ۸۷ و سایر قیمتهای مطرحشده در رسانهها نیز تا پیش از انتشار مصوبه نهایی، صرفاً بیانگر پیشنهادهای مختلف هستند.
کشاورزان باید برای اطلاع از نرخ نهایی، اطلاعیههای وزارت جهاد کشاورزی و شورای قیمتگذاری محصولات اساسی کشاورزی را ملاک قرار دهند.
زمان اعلام نرخ نهایی خرید تضمینی گندم
تعیین زمان دقیق اعلام نرخ جدید به نتیجه مذاکرات و تصمیم اعضای شورای قیمتگذاری بستگی دارد.
با توجه به برگزاری جلسات متعدد و تأکید مسئولان بر ضرورت تعیین تکلیف قیمت، انتظار میرود نتیجه مذاکرات از طریق مراجع رسمی اعلام شود؛ اما تا زمانی که اطلاعیه قطعی منتشر نشده باشد، نمیتوان تاریخ مشخصی را برای ابلاغ نهایی اعلام کرد.
تأخیر در اعلام قیمت میتواند برنامهریزی کشاورزان برای انتخاب نوع کشت، خرید نهادهها و مدیریت هزینههای تولید را دشوار کند. به همین دلیل، تشکلهای کشاورزی خواستار تسریع در تصمیمگیری هستند.
جمعبندی
آخرین وضعیت نرخ خرید تضمینی گندم در آبان ۱۴۰۵ نشان میدهد که قیمت سال زراعی ۱۴۰۵-۱۴۰۶ هنوز بهصورت رسمی نهایی و ابلاغ نشده است. پیشنهاد ۸۵ هزار تومانی یکی از مهمترین ارقام مطرحشده در مذاکرات است و در کنار آن، پیشنهادهای دیگری از سوی وزارت جهاد کشاورزی، گندمکاران و دستگاههای اقتصادی مطرح شده است.
جلسه شورای قیمتگذاری در ۲۳ آبان با محوریت تعیین نرخ گندم برگزار شد، اما تا زمان انتشار خبر حاضر، نرخ قطعی و مصوب جدید در اطلاعات رسمی قابل تأیید نیست.
بنابراین کشاورزان باید منتظر اعلام رسمی شورای قیمتگذاری باشند و از قطعی دانستن ارقام پیشنهادی خودداری کنند. مهمترین مطالبه گندمکاران نیز تعیین هرچه سریعتر نرخ منصفانه، متناسب با هزینههای واقعی تولید و پرداخت بهموقع بهای محصول تحویلی به دولت است.
پایان/*
اندیشه معاصر را در ایتا، روبیکا، پیام رسان بله و تلگرام دنبال کنید.