گوگل اسکالر (Google Scholar) یکی از مهم‌ترین موتورهای جستجوی منابع علمی و دانشگاهی در جهان است که امکان دسترسی به مقالات پژوهشی، پایان‌نامه‌ها، کتاب‌های علمی، گزارش‌های دانشگاهی و منابع تخصصی را فراهم می‌کند. کاربران می‌توانند از طریق سای...
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه معاصر؛ دسترسی به منابع معتبر علمی یکی از نیازهای اصلی دانشجویان، استادان، پژوهشگران و افرادی است که برای انجام تحقیقات دانشگاهی به اطلاعات تخصصی نیاز دارند. با گسترش انتشار مقالات علمی در فضای اینترنت، موتورهای جستجوی تخصصی نقش مهمی در پیدا کردن منابع معتبر و مرتبط با موضوعات پژوهشی پیدا کرده‌اند.
گوگل اسکالر یکی از شناخته‌شده‌ترین ابزارهای جستجوی علمی است که توسط شرکت گوگل ارائه شده و منابع منتشرشده در ناشران دانشگاهی، انجمن‌های علمی، مخازن دانشگاهی و وب‌سایت‌های پژوهشی را نمایه می‌کند.
این سرویس به کاربران کمک می‌کند به‌جای جستجوی عمومی در اینترنت، مستقیماً منابع علمی مرتبط با موضوع تحقیق خود را پیدا کنند. همچنین امکان بررسی میزان استناد به یک مقاله و شناسایی پژوهش‌های جدیدتر مرتبط با آن وجود دارد.
آدرس ورود به گوگل اسکالر
برای استفاده از خدمات Google Scholar نیازی به نصب نرم‌افزار جداگانه نیست و کاربران می‌توانند از طریق مرورگر تلفن همراه یا رایانه وارد سایت شوند.
آدرس رسمی گوگل اسکالر
scholar.google.com
نسخه آلمانی و اروپایی این سرویس نیز در دسترس است.
scholar.google.de
پس از ورود به سایت، کافی است موضوع موردنظر خود را در کادر جستجو وارد کنید تا فهرستی از مقالات و منابع علمی مرتبط نمایش داده شود.
گوگل اسکالر چیست و چه کاربردی دارد؟
Google Scholar یک موتور جستجوی تخصصی برای منابع علمی و پژوهشی است که اطلاعات مربوط به انواع آثار دانشگاهی را جمع‌آوری و دسته‌بندی می‌کند.
این سامانه برخلاف موتور جستجوی عمومی گوگل، تمرکز اصلی خود را بر محتوای علمی قرار داده است.
مهم‌ترین منابع قابل جستجو در گوگل اسکالر عبارت‌اند از
گوگل اسکالر با بررسی اطلاعات مقاله، محل انتشار، نویسندگان و استنادهای علمی، نتایج مرتبط را رتبه‌بندی می‌کند.
نحوه جستجوی مقاله در گوگل اسکالر
یکی از اصلی‌ترین امکانات این سایت، جستجوی سریع مقالات علمی بر اساس عنوان، موضوع، نام نویسنده یا کلمات کلیدی است.
برای جستجوی مقاله مراحل زیر را انجام دهید.
۱. وارد سایت scholar.google.com شوید.
۲. در کادر جستجو، موضوع تحقیق خود را وارد کنید.
۳. کلید جستجو را انتخاب کنید.
۴. فهرست مقالات مرتبط را بررسی کنید.
۵. روی عنوان مقاله موردنظر کلیک کنید تا به صفحه منبع اصلی منتقل شوید.
۶. در صورت وجود نسخه PDF رایگان، لینک مربوط به آن را انتخاب کنید.
برای مثال، اگر موضوع تحقیق شما هوش مصنوعی باشد، می‌توانید عبارت Artificial Intelligence را جستجو کنید تا مقالات مرتبط با این حوزه نمایش داده شوند.
نحوه جستجوی مقاله با عنوان دقیق
گاهی کاربران عنوان یک مقاله را در اختیار دارند و می‌خواهند نسخه اصلی آن را در گوگل اسکالر پیدا کنند.
برای این کار بهتر است عنوان مقاله را داخل علامت نقل‌قول قرار دهید.
برای مثال
“Artificial Intelligence in Education”
با این روش، نتایج به عبارت دقیق واردشده نزدیک‌تر خواهند بود و پیدا کردن مقاله موردنظر آسان‌تر می‌شود.
جستجوی مقاله بر اساس نام نویسنده
یکی دیگر از قابلیت‌های گوگل اسکالر، امکان جستجوی آثار علمی یک پژوهشگر است.
برای این کار می‌توانید از عبارت author در جستجو استفاده کنید.
برای مثال
author:”نام نویسنده”
در صورتی که نام نویسنده به‌صورت لاتین ثبت شده باشد، بهتر است همان شکل لاتین را وارد کنید.
همچنین اگر چند پژوهشگر نام مشابه داشته باشند، افزودن نام دانشگاه یا موضوع تحقیق می‌تواند به دقیق‌تر شدن نتایج کمک کند.
نحوه دانلود مقاله از گوگل اسکالر
بسیاری از کاربران برای دریافت مقاله علمی و مطالعه متن کامل آن وارد Google Scholar می‌شوند.
البته همه مقالات موجود در این سامانه به‌صورت رایگان قابل دانلود نیستند. برخی منابع دسترسی آزاد دارند و برخی دیگر تنها از طریق اشتراک ناشر یا کتابخانه دانشگاهی قابل دریافت هستند.
برای پیدا کردن نسخه رایگان مقاله می‌توانید مراحل زیر را انجام دهید.
۱. موضوع یا عنوان مقاله را جستجو کنید.
۲. نتایج نمایش‌داده‌شده را بررسی کنید.
۳. در سمت راست نتیجه جستجو به دنبال لینک PDF یا HTML بگردید.
۴. در صورت وجود نسخه رایگان، روی لینک کلیک کنید.
۵. اگر نسخه موردنظر در دسترس نبود، گزینه All versions را بررسی کنید.
۶. در صورت داشتن دسترسی دانشگاهی، از امکانات کتابخانه دانشگاه استفاده کنید.
گوگل اسکالر خودش میزبان تمام مقالات نیست و در بسیاری از موارد کاربران را به سایت ناشر، دانشگاه یا مخزن علمی منتقل می‌کند.
گزینه Cited by در گوگل اسکالر چیست؟
یکی از امکانات مهم Google Scholar گزینه Cited by است.
این قابلیت تعداد منابع علمی را نشان می‌دهد که به مقاله موردنظر استناد کرده‌اند.
برای مثال، اگر زیر یک مقاله عبارت Cited by ۱۲۰ نمایش داده شود، یعنی گوگل اسکالر ۱۲۰ منبع استنادکننده به آن مقاله را شناسایی کرده است.
با کلیک روی این گزینه می‌توانید مقالات جدیدتری را پیدا کنید که از پژوهش موردنظر استفاده کرده‌اند.
این قابلیت برای بررسی روند تحقیقات علمی و پیدا کردن منابع مرتبط بسیار کاربردی است.
گزینه Related articles چه کاربردی دارد؟
گزینه Related articles برای پیدا کردن مقالات مشابه طراحی شده است.
اگر مقاله‌ای درباره موضوع تحقیق خود پیدا کرده‌اید، می‌توانید با انتخاب این گزینه، پژوهش‌های دیگری را که از نظر موضوعی یا محتوایی به آن نزدیک هستند مشاهده کنید.
این قابلیت به‌ویژه زمانی کاربرد دارد که هنوز با منابع اصلی یک حوزه پژوهشی آشنایی کافی ندارید.
نحوه جستجوی مقالات جدید در گوگل اسکالر
در حالت عادی، نتایج گوگل اسکالر بر اساس میزان ارتباط و معیارهای رتبه‌بندی نمایش داده می‌شوند و الزاماً جدیدترین مقاله در ابتدای فهرست قرار نمی‌گیرد.
برای مشاهده پژوهش‌های جدیدتر می‌توانید از فیلترهای زمانی استفاده کنید.
مراحل انجام کار عبارت‌اند از
۱. موضوع موردنظر را جستجو کنید.
۲. از منوی کناری گزینه Since Year را انتخاب کنید.
۳. سال انتشار موردنظر را مشخص کنید.
۴. برای نمایش جدیدترین نتایج، گزینه Sort by date را انتخاب کنید.
با استفاده از این قابلیت می‌توانید مقالات تازه منتشرشده در یک حوزه علمی را راحت‌تر پیدا کنید.
نحوه ساخت حساب کاربری و پروفایل در گوگل اسکالر
گوگل اسکالر امکان ساخت پروفایل علمی را برای پژوهشگران فراهم کرده است.
از طریق این پروفایل، نویسندگان می‌توانند فهرست مقالات خود را مدیریت کنند و میزان استناد به آثار علمی‌شان را مشاهده کنند.
برای ساخت پروفایل باید مراحل زیر را انجام دهید.
۱. وارد سایت Google Scholar شوید.
۲. با حساب گوگل خود وارد شوید.
۳. گزینه My profile را انتخاب کنید.
۴. اطلاعات شخصی و دانشگاهی موردنیاز را تکمیل کنید.
۵. نام، وابستگی سازمانی و حوزه‌های پژوهشی خود را وارد کنید.
۶. مقالات متعلق به خود را شناسایی و به پروفایل اضافه کنید.
۷. اطلاعات را بررسی و ذخیره کنید.
پس از ایجاد پروفایل، امکان مشاهده آمار استنادها و مدیریت فهرست مقالات فراهم می‌شود.
شاخص‌های علمی در گوگل اسکالر
یکی از امکانات مهم پروفایل Google Scholar نمایش شاخص‌های استنادی پژوهشگران است.
این شاخص‌ها برای بررسی میزان تأثیرگذاری آثار علمی مورد استفاده قرار می‌گیرند.
مهم‌ترین شاخص‌ها عبارت‌اند از
تعداد کل استنادها
این شاخص نشان می‌دهد مقالات ثبت‌شده در پروفایل یک پژوهشگر در مجموع چند بار توسط منابع علمی دیگر مورد استناد قرار گرفته‌اند.
شاخص H-index
شاخص اچ تعداد مقالاتی را نشان می‌دهد که هرکدام دست‌کم به همان تعداد استناد دریافت کرده‌اند.
برای مثال، اگر شاخص H یک پژوهشگر برابر با ۱۰ باشد، یعنی حداقل ۱۰ مقاله او هرکدام دست‌کم ۱۰ بار مورد استناد قرار گرفته‌اند.
شاخص i10-index
این شاخص تعداد مقالاتی را نشان می‌دهد که حداقل ۱۰ بار به آنها استناد شده است.
گوگل اسکالر این شاخص‌ها را در دو بازه کلی All و Recent نمایش می‌دهد.
نحوه ذخیره مقاله در Google Scholar
کاربران می‌توانند مقالات موردعلاقه خود را در کتابخانه شخصی گوگل اسکالر ذخیره کنند تا در مراجعات بعدی به آنها دسترسی داشته باشند.
برای ذخیره مقاله باید
۱. مقاله موردنظر را جستجو کنید.
۲. گزینه Save را در زیر نتیجه انتخاب کنید.
۳. مقاله به کتابخانه شخصی شما اضافه می‌شود.
۴. برای مشاهده منابع ذخیره‌شده، وارد بخش My library شوید.
همچنین امکان دسته‌بندی مقالات با استفاده از برچسب‌های مختلف وجود دارد تا مدیریت منابع پژوهشی آسان‌تر شود.
دریافت هشدار انتشار مقالات جدید
یکی دیگر از امکانات کاربردی گوگل اسکالر، ارسال هشدار ایمیلی برای مقالات جدید است.
کاربران می‌توانند یک موضوع علمی را جستجو کنند و برای دریافت پژوهش‌های جدید مرتبط با آن، هشدار ایمیلی بسازند.
برای فعال‌سازی این قابلیت مراحل زیر را انجام دهید.
۱. موضوع موردنظر را در گوگل اسکالر جستجو کنید.
۲. از بخش کناری صفحه، گزینه Create alert یا آیکون پاکت نامه را انتخاب کنید.
۳. آدرس ایمیل موردنظر را وارد کنید.
۴. درخواست ایجاد هشدار را تأیید کنید.
پس از فعال شدن هشدار، هر زمان مقالات جدید مرتبط با جستجوی شما شناسایی شوند، اطلاع‌رسانی ایمیلی انجام خواهد شد.
آیا استفاده از گوگل اسکالر رایگان است؟
بله. استفاده از موتور جستجوی Google Scholar و امکانات اصلی جستجو رایگان است.
کاربران می‌توانند بدون پرداخت هزینه، مقالات علمی را جستجو کنند، اطلاعات کتاب‌شناختی آنها را مشاهده کنند و از قابلیت‌هایی مانند بررسی استنادها و ذخیره منابع استفاده کنند.
با این حال، دسترسی به متن کامل برخی مقالات ممکن است نیازمند پرداخت هزینه به ناشر یا داشتن اشتراک دانشگاهی باشد.
بنابراین رایگان بودن جستجو به معنای رایگان بودن تمام مقالات نمایه‌شده در این سامانه نیست.
تفاوت گوگل اسکالر با گوگل معمولی
گوگل معمولی برای جستجوی انواع صفحات اینترنتی، تصاویر، ویدئوها، اخبار و اطلاعات عمومی طراحی شده است.
در مقابل، گوگل اسکالر به‌طور تخصصی روی منابع علمی و دانشگاهی تمرکز دارد.
در گوگل اسکالر اطلاعاتی مانند نام نویسندگان، عنوان مقاله، محل انتشار و تعداد استنادها اهمیت بیشتری دارند.
به همین دلیل دانشجویان و پژوهشگران برای پیدا کردن منابع علمی و تنظیم فهرست مطالعات پژوهشی معمولاً از این سرویس استفاده می‌کنند.
جمع‌بندی
گوگل اسکالر با نشانی scholar.google.com یکی از کاربردی‌ترین ابزارهای جستجوی منابع علمی و دانشگاهی است که امکان پیدا کردن مقالات پژوهشی، پایان‌نامه‌ها، کتاب‌ها و گزارش‌های تخصصی را فراهم می‌کند.
کاربران می‌توانند با استفاده از قابلیت‌هایی مانند جستجوی پیشرفته، فیلتر سال انتشار، مشاهده استنادها، ذخیره مقالات و ساخت پروفایل پژوهشی، فرآیند تحقیقات دانشگاهی خود را ساده‌تر کنند.
همچنین امکان دریافت هشدار درباره انتشار مقالات جدید و بررسی شاخص‌هایی مانند H-index و i10-index از دیگر امکانات این سامانه است. با این حال، برای دریافت متن کامل برخی مقالات ممکن است نیاز به دسترسی دانشگاهی یا پرداخت هزینه ناشر وجود داشته باشد.
پایان/*
اندیشه معاصر را در ایتا، روبیکا، پیام رسان بله و تلگرام دنبال کنید.
