سامانه خودنویس وزارت راه و شهرسازی با نشانی khodnevis.mrud.ir بستر رسمی و رایگان ثبت الکترونیکی قراردادهای اجاره در ایران است. بر اساس ماده ۱۸ قانون جهش تولید مسکن، ثبت تمامی قراردادهای رهن و اجاره املاک مسکونی و غیرمسکونی در این سامانه ا...
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه معاصر ؛با افزایش قیمت اجاره‌بها و گسترش معاملات ملکی، شفافیت در قراردادهای اجاره به یکی از دغدغه‌های اصلی موجران و مستأجران تبدیل شده است. وزارت راه و شهرسازی برای ساماندهی این بازار، سامانه خودنویس را طراحی کرده تا طرفین قرارداد بتوانند بدون واسطه، بدون پرداخت کمیسیون و به صورت آنلاین، اجاره‌نامه خود را به ثبت رسمی برسانند.
این سامانه که از بهمن ماه ۱۴۰۲ فعالیت خود را آغاز کرده، تاکنون بیش از ۱.۵ میلیون قرارداد در حوزه مسکن را ثبت کرده و بر اساس برآوردها، بیش از ۳ هزار میلیارد تومان صرفه‌جویی برای مردم به همراه داشته است . در ادامه، تمام جزئیات مربوط به مدارک لازم، مراحل ثبت، شرایط و نکات مهم این سامانه بررسی می‌شود.
سامانه خودنویس (سامانه ثبت معاملات املاک و مستغلات کشور) یک بستر اینترنتی زیر نظر وزارت راه و شهرسازی است که امکان ثبت الکترونیکی قراردادهای اجاره، خرید و فروش و پیش‌فروش املاک را فراهم می‌کند .
بر اساس اعلام وزارت راه و شهرسازی، این سامانه با اهداف زیر راه‌اندازی شده است:
۱. جلوگیری از فرار مالیاتی در معاملات ملکی
۲. کنترل قیمت‌ها و نظارت بر بازار مسکن
۳. پیشگیری از سوءاستفاده و تخلفات در قراردادها
۴. حذف واسطه‌های غیرضروری و کاهش هزینه‌های مردم
۵. ایجاد شفافیت در معاملات ملکی
بله. بر اساس ماده ۱۸ قانون جهش تولید مسکن، تمامی قراردادهای خرید و فروش، پیش‌فروش، رهن و اجاره املاک مسکونی و غیرمسکونی باید در سامانه خودنویس ثبت شوند و کد رهگیری مربوطه دریافت کنند .
این الزام قانونی به معنای آن است که قراردادهای ثبت‌نشده ممکن است در مراجع رسمی با چالش‌هایی مواجه شوند. با این حال، بر اساس گزارش خبرگزاری میزان، ثبت نکردن قرارداد اجاره در سامانه‌های خودنویس یا کاتب، مانع رسیدگی به درخواست موجر و صدور حکم تخلیه نیست؛ اما در صورت احراز تخلف، موجر با ضمانت‌های اجرایی مالی و مالیاتی مواجه خواهد شد .
ثبت قرارداد اجاره در سامانه خودنویس کاملاً رایگان است. وزارت راه و شهرسازی بارها بر رایگان بودن این خدمت تأکید کرده است. همچنین کد رهگیری صادرشده از این سامانه هیچ هزینه‌ای ندارد و از نظر اعتبار قانونی، تفاوتی با کد رهگیری صادرشده از مشاوران املاک ندارد .
بر اساس گزارش‌ها، تاکنون بیش از ۲ میلیون قرارداد ملکی به صورت رایگان در این سامانه ثبت شده و صرفه‌جویی ناشی از حذف کمیسیون مشاوران املاک برای مردم بیش از ۱۰ هزار میلیارد تومان برآورد شده است .
برای ثبت قرارداد اجاره در سامانه خودنویس، مدارک و اطلاعات زیر مورد نیاز است:
| ردیف | مدرک / اطلاعات | توضیح |
|---|---|---|
| ۱ | کارت ملی یا شناسنامه عکس‌دار موجر و مستأجر | تصویر مدارک هویتی هر دو طرف |
| ۲ | سند مالکیت ملک | سند تک‌برگ یا قولنامه رسمی |
| ۳ | پروانه ساختمان یا پایان کار | در صورت نیاز به استعلام شهرداری |
| ۴ | کد پستی و نشانی دقیق ملک | برای صدور کد رهگیری |
| ۵ | اطلاعات بانکی | برای پرداخت هزینه‌های احتمالی (ثبت اجاره رایگان است) |
| ۶ | متن قرارداد تکمیل‌شده | شامل مشخصات طرفین، مدت، مبلغ اجاره و ودیعه |
| ۷ | وکالت‌نامه رسمی (در صورت وکالتی بودن) | همراه با کارت ملی وکیل |
همچنین، برای ورود به سامانه، شماره تلفن همراه باید به نام شخص ثبت‌کننده باشد و احراز هویت از طریق پنجره ملی خدمات دولت هوشمند (دولت من) انجام می‌شود .
فرآیند ثبت قرارداد اجاره در سامانه خودنویس، بسته به اینکه موجر باشید یا مستأجر، مراحلی دارد. به طور کلی:
مراحل ثبت توسط موجر (مالک):
۱. ورود به نشانی khodnevis.mrud.ir و کلیک روی دکمه «ورود»
۲. احراز هویت از طریق درگاه ملی خدمات دولت هوشمند
۳. ورود به بخش «مدیریت قرارداد» و انتخاب «ایجاد قرارداد»
۴. انتخاب گزینه «موجر هستم»
۵. تأیید اطلاعات هویتی و وارد کردن آدرس محل سکونت
۶. انتخاب ملک از لیست املاک ثبت‌شده در سامانه ملی املاک (یا ثبت ملک جدید)
۷. وارد کردن اطلاعات ملک (تعداد خواب، امکانات، انباری و…)
۸. تعیین تاریخ عقد، شروع و پایان قرارداد، تاریخ تحویل ملک و مبلغ اجاره
۹. بررسی و تأیید مفاد قرارداد و تعهدات طرفین
۱۰. وارد کردن یک قبض آب، برق یا گاز با شناسه مربوطه
۱۱. وارد کردن شماره موبایل مستأجر برای ارسال لینک تکمیل اطلاعات
۱۲. معرفی یک شاهد از طرف خود
۱۳. پس از امضای مستأجر و شاهد، کد رهگیری ظرف یک ساعت صادر می‌شود
مراحل ثبت توسط مستأجر:
مستأجر نیز با ورود به همان سامانه و احراز هویت، نقش خود را به عنوان «مستأجر» انتخاب کرده و اطلاعات هویتی، تاریخ‌های قرارداد و مبلغ اجاره را ثبت می‌کند .
کد رهگیری صادرشده از سامانه خودنویس از نظر اعتبار قانونی و قابلیت استناد در مراجع رسمی، هیچ تفاوتی با کد رهگیری صادرشده از مشاوران املاک ندارد . این کد پس از ثبت نهایی قرارداد و تأیید طرفین صادر می‌شود و می‌تواند در دعاوی حقوقی، دریافت خدمات دولتی و اثبات سکونت مورد استناد قرار گیرد.
بر اساس گزارش مدیرکل راه و شهرسازی لرستان، سامانه خودنویس منطبق بر قانون تجارت الکترونیک فعالیت می‌کند و خروجی آن «یک سند محکمه‌پسند است که همه‌جا قابل استناد است» .
خیر. سامانه خودنویس انحصار مشاوران املاک را شکسته اما آنها را حذف نکرده است. مشاوران املاک همچنان می‌توانند به فعالیت خود ادامه دهند و در فرآیند ثبت قرارداد مشارکت داشته باشند. بر اساس گزارش‌ها، مردم اکنون این حق انتخاب را دارند که خودشان مستقیماً از سامانه استفاده کنند یا به مشاور املاک مراجعه کنند .
کارشناسان معتقدند که این رقابت باعث ارتقای کیفیت خدمات مشاوران املاک نیز شده است، زیرا آنها برای حفظ مشتریان خود ناچار به ارائه خدمات بهتر و حرفه‌ای‌تر هستند .
۱. شماره تلفن همراه باید به نام خودتان باشد. ورود به سامانه از طریق شماره موبایل انجام می‌شود و اگر شماره به نام شخص دیگری باشد، فرآیند احراز هویت با خطا مواجه می‌شود .
۲. کد پیامکی تأیید را به کسی ندهید. پیش از وارد کردن هر کد تأیید، متن قرارداد، مشخصات ملک، نام طرف مقابل، مبلغ و تاریخ‌ها را به دقت بررسی کنید. دادن کد تأیید بدون مشاهده متن نهایی می‌تواند باعث تأیید اطلاعاتی شود که خودتان بررسی نکرده‌اید .
۳. ملک باید در سامانه ملی املاک و اسکان ثبت شده باشد. اگر ملک شما در لیست املاک سامانه خودنویس نمایش داده نمی‌شود، ابتدا باید آن را در سامانه ملی املاک و اسکان ثبت کنید .
۴. اطلاعات ملک باید دقیق باشد. هرگونه مغایرت میان اطلاعات واردشده (کد پستی، متراژ، نوع کاربری) با داده‌های سامانه ثبت اسناد، باعث توقف فرآیند ثبت می‌شود .
۵. برای قراردادهای اجاره، مبلغ ودیعه و اجاره ماهانه باید دقیقاً مطابق توافق واقعی طرفین وارد شود. درج مبالغ غیرواقعی می‌تواند در آینده مشکلات حقوقی ایجاد کند.
۶. از مرورگرهای به‌روز استفاده کنید. برای جلوگیری از خطاهای فنی، از مرورگرهای Chrome یا Firefox و اینترنت پایدار استفاده کنید .
سامانه خودنویس با نشانی khodnevis.mrud.ir بستر رسمی، رایگان و ۲۴ ساعته ثبت قراردادهای اجاره در ایران است. ثبت قرارداد در این سامانه بر اساس ماده ۱۸ قانون جهش تولید مسکن الزامی است و کد رهگیری صادرشده از آن، اعتبار حقوقی کامل دارد.
برای ثبت اجاره‌نامه، موجر و مستأجر باید ابتدا احراز هویت کنند، سپس اطلاعات ملک و قرارداد را وارد کرده و پس از تأیید طرفین و شاهد، کد رهگیری دریافت کنند. مدارک لازم شامل کارت ملی، سند مالکیت، کد پستی ملک و شماره تلفن همراه به نام شخص است.
نکته مهم برای جلوگیری از مشکلات: اطلاعات را دقیق وارد کنید، کد پیامکی تأیید را بدون بررسی متن قرارداد به کسی ندهید و مطمئن شوید ملک در سامانه ملی املاک ثبت شده است.
نشانی رسمی سامانه khodnevis.mrud.ir است.
بله، ثبت قرارداد اجاره و دریافت کد رهگیری در این سامانه کاملاً رایگان است .
بله، بر اساس ماده ۱۸ قانون جهش تولید مسکن، ثبت تمامی قراردادهای رهن و اجاره در این سامانه الزامی است .
کارت ملی یا شناسنامه موجر و مستأجر، سند مالکیت، کد پستی ملک، شماره تلفن همراه به نام شخص و متن قرارداد تکمیل‌شده .
بله، کد رهگیری این سامانه از نظر اعتبار قانونی و قابلیت استناد در مراجع رسمی، تفاوتی با کد رهگیری مشاوران املاک ندارد .
خیر، ثبت قرارداد در سامانه خودنویس بدون مراجعه حضوری و به صورت آنلاین انجام می‌شود .
موجران، مستأجران و مشاوران املاک می‌توانند از این سامانه استفاده کنند .
ابتدا باید ملک را در سامانه ملی املاک و اسکان ثبت کنید و سپس فرآیند ثبت قرارداد را ادامه دهید .
خیر، مشاوران املاک همچنان فعال هستند و می‌توانند در فرآیند ثبت قرارداد مشارکت داشته باشند. سامانه خودنویس تنها انحصار آنها را شکسته است .
پس از تکمیل مراحل و امضای طرفین و شاهد، کد رهگیری ظرف حدود یک ساعت صادر می‌شود .
بله، اتباع خارجی نیز با ارائه مدارک هویتی معتبر (گذرنامه ترجمه‌شده، کارت اقامت) می‌توانند در این سامانه قرارداد ثبت کنند .
خیر، بر اساس گزارش خبرگزاری میزان، ثبت نکردن قرارداد مانع رسیدگی به درخواست موجر و صدور حکم تخلیه نیست، اما موجر با ضمانت‌های مالی و مالیاتی مواجه خواهد شد .
پایان/*
اندیشه معاصر را در ایتا، روبیکا، پیام رسان بله و تلگرام دنبال کنید.
