برای شب دهم محرم، شب عاشورای حسینی، در منابع معتبر دینی چندین نماز مستحبی با تعداد رکعات مختلف سفارش شده است. مهمترین آنها نماز صد رکعتی، چهار رکعت نماز در آخر شب و چهار رکعت نماز به نیابت از امیرالمؤمنین (ع) است که هر یک فضیلت و ثواب جد...
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه معاصر؛ شب عاشورا، دهمین شب از ماه محرم الحرام، از شبهای پرفضیلت در فرهنگ شیعی به شمار میرود. این شب، پیش از وقوع واقعه کربلا، شبی بود که امام حسین (ع) و یاران باوفایش آن را تا صبح با عبادت، دعا و نیایش به روز رساندند. بر اساس نقل مشهور، امام حسین (ع) در عصر روز تاسوعا از عمر سعد مهلت خواست تا شب را به عبادت بپردازد و این درخواست پذیرفته شد. در آن شب، صدای زمزمه عبادت یاران امام همچون آوای زنبوران عسل از خیمهها به گوش میرسید .
در ادامه، به بررسی کامل نمازهای شب عاشورا، تعداد رکعات، نحوه خواندن و فضیلتهای هر یک بر اساس منابع معتبر میپردازیم.
مهمترین و پرفضیلتترین نماز شب عاشورا، نماز صد رکعتی است که در کتاب «اقبال» سید بن طاووس نقل شده است .
تعداد رکعات: ۱۰۰ رکعت (۵۰ نماز دو رکعتی)
نحوه خواندن:
در هر رکعت، سوره «حمد» یک مرتبه و سوره «توحید» (قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ) سه مرتبه خوانده میشود .
پس از پایان ۱۰۰ رکعت، هفتاد مرتبه این ذکر گفته میشود:
«سُبْحانَ اللّهِ وَالْحَمْدُلِلّهِ وَلااِلهَ اِلا اللّهُ وَاللّهُ اَکْبَرُ وَلا حَوْلَ وَلا قُوَّهَ اِلاّ بِاللّهِ الْعَلِىِّ العَظیمِ»
در روایت دیگری نیز پس از این ذکر، استغفار نیز توصیه شده است .
ثواب: نقل شده است که هر کس این نماز را بخواند، خداوند قبر او را از مشک عنبر آکنده میکند و در هر روز، نوری بر قبر او وارد میشود تا زمانی که در صور دمیده شود. همچنین برای او سفرهای گسترده میشود که اهل دنیا از نعمتهای آن بهرهمند میشوند .
یکی دیگر از نمازهای سفارششده، چهار رکعت نماز در آخر شب است که در کتاب «دستورالمذکرین» از پیامبر اکرم (ص) نقل شده است .
تعداد رکعات: ۴ رکعت
نحوه خواندن:
در هر رکعت، پس از سوره «حمد»، هر یک از موارد زیر را ده مرتبه بخوانید:
آیه الکرسی
سوره «توحید» (قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ)
سوره «فلق»
سوره «ناس»
پس از سلام نماز، صد مرتبه سوره «توحید» قرائت شود .
ثواب: بر اساس روایت، خداوند در بهشت برای کسی که این نماز را بخواند، شهرهای نورانی بسیاری بنا مینهد .
سومین نماز سفارششده، چهار رکعت نماز است که با نماز امیرالمؤمنین علی (ع) برابر دانسته شده و فضیلت فراوان دارد .
تعداد رکعات: ۴ رکعت
نحوه خواندن:
در هر رکعت، سوره «حمد» یک مرتبه و سوره «توحید» پنجاه مرتبه خوانده شود .
پس از نماز، بسیار ذکر خداوند گفته شود، صلوات بر پیامبر (ص) بسیار فرستاده شود و بر دشمنان اهل بیت (ع) لعن فرستاده شود .
| عنوان نماز | تعداد رکعات | سورههای هر رکعت | ذکر یا عمل پس از نماز |
|---|---|---|---|
| نماز صد رکعتی | ۱۰۰ رکعت (۵۰×۲ رکعتی) | حمد (۱) + توحید (۳) | ۷۰ بار ذکر تسبیحات اربعه + استغفار |
| نماز آخر شب | ۴ رکعت | حمد + آیه الکرسی (۱۰) + توحید (۱۰) + فلق (۱۰) + ناس (۱۰) | ۱۰۰ بار سوره توحید |
| نماز امیرالمؤمنین (ع) | ۴ رکعت | حمد (۱) + توحید (۵۰) | ذکر، صلوات بسیار و لعن بر دشمنان |
۱. زمان خواندن نماز آخر شب: این نماز در آخر شب (نزدیک سحر) خوانده میشود .
۲. احیای شب: علاوه بر نمازها، احیای شب عاشورا (شبزندهداری و عبادت) نیز فضیلت بسیار دارد. در روایات، عبادت در این شب برابر با هفتاد سال عبادت ذکر شده است و مانند عبادت تمام فرشتگان است .
۳. پرهیز از روزه: در شب و روز عاشورا، روزه گرفتن مکروه است، زیرا بنیامیه این روزها را برای شکر قتل امام حسین (ع) روزه میگرفتند .
۴. زیارت و لعن: در این شب، زیارت امام حسین (ع) و لعن بر قاتلان آن حضرت نیز سفارش شده است.
نماز شب عاشورا به یک عدد خاص محدود نمیشود و مجموعاً چندین نماز با تعداد رکعات متفاوت در منابع دینی ذکر شده است. بر اساس آنچه در کتاب «اقبال» سید بن طاووس، «مفاتیح الجنان» و «دستورالمذکرین» آمده است:
صد رکعت با حمد و سه توحید، بهعنوان اصلیترین نماز
چهار رکعت در آخر شب با حمد، آیه الکرسی و سورههای توحید، فلق و ناس (هر کدام ده بار)
چهار رکعت دیگر با حمد و پنجاه توحید به نیابت از امیرالمؤمنین (ع)
مؤمنان میتوانند بنا بر توان و وقت خود، یک یا چند مورد از این نمازها را در شب عاشورا به جای آورند و از فضیلتهای فراوان آن بهرهمند شوند.
۱. نماز شب عاشورا چند رکعت است؟
شب عاشورا چندین نماز دارد: نماز صد رکعتی، چهار رکعت در آخر شب و چهار رکعت به نیابت از امیرالمؤمنین (ع). مهمترین آن، نماز صد رکعتی است که در کتاب «اقبال» نقل شده است .
۲. نحوه خواندن نماز صد رکعتی شب عاشورا چگونه است؟
در هر رکعت، سوره «حمد» یک بار و سوره «توحید» سه بار خوانده میشود. پس از پایان ۱۰۰ رکعت، هفتاد بار ذکر «سُبْحانَ اللّهِ وَالْحَمْدُلِلّهِ…» گفته میشود .
۳. نماز چهار رکعتی آخر شب عاشورا چگونه خوانده میشود؟
در هر رکعت، پس از حمد، هر یک از آیه الکرسی، سورههای توحید، فلق و ناس را ده مرتبه بخوانید و پس از سلام، صد بار سوره توحید قرائت کنید .
۴. آیا نماز دیگری در شب عاشورا سفارش شده است؟
بله، چهار رکعت نماز دیگر با حمد و پنجاه بار توحید در هر رکعت، که به نماز امیرالمؤمنین (ع) مشهور است و فضیلت بسیار دارد .
۵. بهترین زمان برای خواندن نماز شب عاشورا کی است؟
نماز چهار رکعتی مخصوصاً در آخر شب (نزدیک سحر) توصیه شده است و نماز صد رکعتی را میتوان در طول شب به جای آورد .
۶. فضیلت احیای شب عاشورا چیست؟
عبادت در شب عاشورا برابر با هفتاد سال عبادت ذکر شده است و کسی که آن را احیا کند، گویا با تمام فرشتگان عبادت کرده است .
۷. آیا در شب عاشورا روزه گرفتن توصیه شده است؟
خیر؛ بر اساس منابع، روزه در شب و روز عاشورا مکروه است، زیرا بنیامیه این روزها را برای شکر قتل امام حسین (ع) روزه میگرفتند .
پایان/*
اندیشه معاصر را در ایتا، روبیکا، پیام رسان بله و تلگرام دنبال کنید.
1405-04-04
