یکی از ابهامات اصلی، وضعیت حداقلبگیران، سایر سطوح مستمری، بازنشستگان جدید، ازکارافتادگان و بازماندگان است. همچنین برخی بازنشستگان افزایش سالانه مستمری را با مبلغ متناسبسازی اشتباه میگیرند؛ درحالیکه این دو موضوع از نظر قانونی و نحوه محاسبه تفاوت دارند.
در این گزارش، شرایط مشمولان متناسبسازی حقوق بازنشستگان تأمین اجتماعی در سال ۱۴۰۵، وضعیت حداقلبگیران، نحوه محاسبه افزایش، زمان اجرای مراحل و روش مشاهده حکم جدید حقوقی را بررسی میکنیم.
متناسبسازی حقوق بازنشستگان تأمین اجتماعی شامل چه کسانی میشود؟
بر اساس مقررات برنامه هفتم پیشرفت، متناسبسازی حقوق در سازمان تأمین اجتماعی برای مستمریبگیران واجد شرایط غیرحداقلبگیر پیشبینی شده است.
هدف از اجرای این طرح، نزدیکتر کردن نسبت مستمری بازنشستگان به حداقل دستمزد به نسبت مستمری اولیه آنها در زمان برقراری بازنشستگی است.
گروه اصلی مشمولان عبارتاند از:
-
بازنشستگان غیرحداقلبگیر: افرادی که مستمری آنها در گروه حداقلبگیران قرار نمیگیرد و شرایط قانونی لازم را دارند.
-
بازنشستگان دارای مستمری بالاتر از حداقل: افرادی که مبلغ مستمری اولیه آنها نسبت به حداقل دستمزد سال برقراری بازنشستگی، مبنای محاسبه متناسبسازی قرار میگیرد.
-
بازنشستگان با سوابق بیمهپردازی متفاوت: میزان برخورداری این افراد با توجه به اطلاعات بیمهای و فرمول قانونی تعیین میشود.
البته داشتن سابقه بیمه طولانی یا دریافت مستمری بیشتر بهتنهایی به معنای دریافت مبلغ مشخصی نیست. وضعیت هر بازنشسته باید براساس حکم مستمری و ضوابط قانونی بررسی شود.
آیا حداقلبگیران تأمین اجتماعی مشمول متناسبسازی ۱۴۰۵ هستند؟
یکی از مهمترین پرسشهای بازنشستگان این است که آیا افرادی که حداقل حقوق را دریافت میکنند، در مرحله سوم متناسبسازی نیز افزایش جداگانه خواهند داشت؟
پاسخ این است که حداقلبگیران تأمین اجتماعی از متناسبسازی موضوع برنامه هفتم پیشرفت مستثنا هستند.
با این حال، این موضوع به معنای محرومیت آنها از افزایش حقوق نیست. حداقلبگیران همچنان براساس مصوبات سالانه مشمول افزایش مستمری میشوند.
بنابراین باید میان دو موضوع تفاوت قائل شد:
۱. افزایش سالانه مستمری که شامل حداقلبگیران نیز میشود.
۲. متناسبسازی قانونی که برای گروههای واجد شرایط غیرحداقلبگیر اجرا میشود.
جدول وضعیت گروههای مختلف بازنشستگان در متناسبسازی ۱۴۰۵
| گروه مستمریبگیران |
وضعیت متناسبسازی |
| بازنشستگان غیرحداقلبگیر |
مشمول در صورت احراز شرایط قانونی |
| بازنشستگان حداقلبگیر |
مستثنا از متناسبسازی قانونی |
| بازنشستگان سایر سطوح |
مشمول براساس فرمول قانونی |
| بازنشستگان تازهوارد |
نیازمند بررسی شرایط و حکم مستمری |
| مستمریبگیران ازکارافتادگی |
براساس نوع مستمری و مقررات مربوط |
| بازماندگان بازنشستگان |
نیازمند بررسی شرایط پرونده و ضوابط قانونی |
مرحله سوم متناسبسازی حقوق بازنشستگان در سال ۱۴۰۵ چگونه اجرا شد؟
متناسبسازی حقوق بازنشستگان در برنامه هفتم پیشرفت طی یک برنامه سهساله پیشبینی شده بود.
مراحل اجرای این طرح به شرح زیر است:
| سال اجرا |
سهم مرحله متناسبسازی |
| سال ۱۴۰۳ |
۴۰ درصد |
| سال ۱۴۰۴ |
۳۰ درصد |
| سال ۱۴۰۵ |
۳۰ درصد |
| مجموع |
۱۰۰ درصد |
با اجرای مرحله سوم در سال ۱۴۰۵، برنامه سهمرحلهای متناسبسازی به پایان رسیده است.
هدف نهایی این برنامه، نزدیک کردن نسبت مستمری بازنشستگان مشمول به ۹۰ درصد نسبت مستمری اولیه آنها به حداقل دستمزد سال برقراری مستمری است.
این موضوع به معنای برابر شدن حقوق همه بازنشستگان نیست؛ بلکه محاسبه برای هر فرد براساس اطلاعات و سوابق پرونده خودش انجام میشود.
متناسبسازی حقوق بازنشستگان چگونه محاسبه میشود؟
مبلغ متناسبسازی برای تمام بازنشستگان یکسان نیست. سازمان تأمین اجتماعی برای محاسبه این مبلغ، اطلاعات مربوط به مستمری اولیه و نسبت آن به حداقل دستمزد سال برقراری بازنشستگی را در نظر میگیرد.
مهمترین عوامل مؤثر عبارتاند از:
-
میزان اولین مستمری بازنشستگی
-
حداقل دستمزد در سال برقراری مستمری
-
نسبت مستمری اولیه به حداقل دستمزد همان سال
-
میزان مستمری و حداقل دستمزد سال جاری
-
سوابق بیمهپردازی و اطلاعات پرونده
به همین دلیل ممکن است دو بازنشسته با سابقه کاری مشابه، مبالغ متفاوتی از متناسبسازی دریافت کنند.
تفاوت افزایش سالانه حقوق با متناسبسازی بازنشستگان چیست؟
افزایش سالانه حقوق و متناسبسازی دو فرآیند جداگانه هستند.
| موضوع |
افزایش سالانه |
متناسبسازی |
| هدف |
افزایش مستمری در سال جدید |
اصلاح نسبت مستمری |
| مشمولان |
حداقلبگیران و سایر سطوح |
گروههای واجد شرایط قانونی |
| مبنای محاسبه |
مصوبات سالانه |
فرمول برنامه هفتم |
| مبلغ پرداختی |
براساس گروه مستمری |
براساس شرایط پرونده |
| وضعیت حداقلبگیران |
مشمول |
مستثنا از متناسبسازی قانونی |
بنابراین اگر بازنشستهای حداقلبگیر باشد، ممکن است افزایش سالانه حقوق را دریافت کند، اما مبلغ جداگانهای بابت متناسبسازی برای او منظور نشود.
بازنشستگان جدید تأمین اجتماعی هم متناسبسازی میگیرند؟
وضعیت بازنشستگان جدید به زمان برقراری مستمری، میزان مستمری اولیه و شرایط قانونی آنها بستگی دارد.
در محاسبه متناسبسازی، نسبت مستمری اولیه به حداقل دستمزد سال برقراری مستمری اهمیت دارد.
به همین دلیل، صرف بازنشسته شدن در سال ۱۴۰۵ یا داشتن سابقه بیمه طولانی برای دریافت مبلغ مشخصی از متناسبسازی کافی نیست.
این افراد باید آخرین حکم مستمری خود را بررسی کنند تا وضعیت مشمولیت آنها مشخص شود.
وضعیت متناسبسازی حقوق بازماندگان و ازکارافتادگان تأمین اجتماعی چیست؟
بازماندگان بیمهشدگان متوفی و افراد دریافتکننده مستمری ازکارافتادگی نیز از مستمری سازمان تأمین اجتماعی برخوردار هستند؛ اما وضعیت آنها باید با توجه به نوع مستمری و مقررات مربوط بررسی شود.
در مورد بازماندگان، میزان مستمری ممکن است براساس سهم افراد واجد شرایط تعیین شود.
در مورد ازکارافتادگان نیز نوع مستمری و شرایط پرونده اهمیت دارد.
بنابراین نمیتوان بدون بررسی حکم و ضوابط قانونی، تمام بازماندگان و ازکارافتادگان را در یک گروه واحد قرار داد.
چگونه حکم جدید متناسبسازی حقوق بازنشستگان را مشاهده کنیم؟
بازنشستگان برای مشاهده میزان مستمری و جزئیات متناسبسازی میتوانند از سامانه خدمات غیرحضوری تأمین اجتماعی استفاده کنند.
سامانه خدمات غیرحضوری تأمین اجتماعی
es.tamin.ir
مشاهده حکم مستمری، افزایش سالانه و جزئیات متناسبسازی
ورود به سامانه تأمین اجتماعی
مراحل مشاهده حکم:
۱. وارد سامانه خدمات غیرحضوری شوید.
۲. با اطلاعات کاربری خود وارد حساب شوید.
۳. به بخش «مستمریبگیران» مراجعه کنید.
۴. قسمت «حکم مستمریبگیران» را انتخاب کنید.
۵. گزینه مشاهده حکم افزایش سالیانه را بررسی کنید.
۶. جزئیات مستمری و اقلام متناسبسازی را مشاهده کنید.
همچنین ابزار محاسبه مبلغ متناسبسازی برنامه هفتم در بخش خدمات تکمیلی مستمریبگیران قرار گرفته است تا افراد بتوانند جزئیات محاسبات مربوط به پرونده خود را بررسی کنند.
اگر مبلغ متناسبسازی در حکم بازنشسته اشتباه بود چه کنیم؟
بازنشستگانی که نسبت به مبلغ درجشده در حکم حقوقی خود اعتراض دارند، میتوانند ابتدا اطلاعات سوابق بیمهای و مستمری اولیه را بررسی کنند.
در صورت مشاهده مغایرت، مراحل زیر پیشنهاد میشود:
-
-
مقایسه اطلاعات حکم با سوابق بیمهپردازی
-
-
ثبت درخواست بررسی در سامانه خدمات غیرحضوری
-
پیگیری موضوع از شعب تأمین اجتماعی
-
تماس با مرکز ارتباطات مردمی ۱۴۲۰
مقایسه مبلغ متناسبسازی دو بازنشسته بهتنهایی معیار تشخیص اشتباه بودن محاسبات نیست؛ زیرا شرایط پرونده هر فرد متفاوت است.
نکات مهم و هشدارها
-
حداقلبگیران از متناسبسازی قانونی برنامه هفتم مستثنا هستند.
-
افزایش سالانه حقوق شامل حداقلبگیران نیز میشود.
-
مرحله سوم متناسبسازی در سال ۱۴۰۵ اجرا شده است.
-
مبلغ متناسبسازی برای همه بازنشستگان یکسان نیست.
-
سابقه بیمه و مستمری اولیه در محاسبه اهمیت دارد.
-
بازماندگان و ازکارافتادگان باید براساس شرایط پرونده بررسی شوند.
-
برای اطلاع از مبلغ دقیق، آخرین حکم مستمری را مشاهده کنید.
-
در صورت وجود مغایرت، از مسیرهای رسمی درخواست بررسی ثبت کنید.
جمعبندی کاربردی
متناسبسازی حقوق بازنشستگان تأمین اجتماعی در سال ۱۴۰۵ شامل مستمریبگیران غیرحداقلبگیر واجد شرایط قانونی است. حداقلبگیران از این طرح مستثنا هستند، اما افزایش سالانه مستمری به آنها تعلق میگیرد.
مرحله سوم و پایانی متناسبسازی نیز در سال ۱۴۰۵ اجرا شده و مبلغ پرداختی براساس میزان مستمری اولیه، حداقل دستمزد سال برقراری بازنشستگی و اطلاعات پرونده هر فرد محاسبه میشود.
بازنشستگان برای اطلاع از وضعیت مشمولیت و مبلغ دقیق افزایش خود میتوانند به سامانه خدمات غیرحضوری تأمین اجتماعی مراجعه و آخرین حکم مستمری را بررسی کنند.
سوالات متداول
۱. متناسبسازی حقوق بازنشستگان تأمین اجتماعی شامل چه کسانی میشود؟
بازنشستگان غیرحداقلبگیر واجد شرایط قانونی، گروه اصلی مشمولان متناسبسازی برنامه هفتم هستند.
۲. آیا حداقلبگیران تأمین اجتماعی متناسبسازی دریافت میکنند؟
خیر. حداقلبگیران از متناسبسازی قانونی برنامه هفتم مستثنا هستند، اما افزایش سالانه حقوق دریافت میکنند.
۳. آیا مرحله سوم متناسبسازی در سال ۱۴۰۵ اجرا شده است؟
بله. مرحله سوم و پایانی برنامه سهساله متناسبسازی در سال ۱۴۰۵ اجرا شده است.
۴. آیا مبلغ متناسبسازی برای همه بازنشستگان یکسان است؟
خیر. مبلغ براساس شرایط مستمری و اطلاعات بیمهای هر فرد محاسبه میشود.
۵. بازنشستگان جدید هم مشمول متناسبسازی هستند؟
مشمولیت آنها به شرایط قانونی، زمان برقراری مستمری و میزان مستمری اولیه بستگی دارد.
۶. آیا بازماندگان بازنشستگان تأمین اجتماعی متناسبسازی میگیرند؟
وضعیت این گروه باید براساس نوع مستمری و مقررات مربوط به پرونده بررسی شود.
۷. چگونه مبلغ متناسبسازی را مشاهده کنیم؟
با ورود به سامانه خدمات غیرحضوری تأمین اجتماعی و بررسی حکم مستمری و بخش محاسبه متناسبسازی میتوانید جزئیات را مشاهده کنید.
۸. آیا متناسبسازی همان افزایش سالانه حقوق است؟
خیر. افزایش سالانه براساس مصوبات سالانه انجام میشود، اما متناسبسازی براساس فرمول قانونی برنامه هفتم محاسبه میشود.
۹. شماره پیگیری مشکلات متناسبسازی چیست؟
بازنشستگان میتوانند برای پیگیری و دریافت راهنمایی با شماره ۱۴۲۰ تماس بگیرند.
۱۰. چرا مبلغ متناسبسازی دو بازنشسته با سابقه مشابه متفاوت است؟
زیرا مستمری اولیه، دستمزدهای مشمول بیمه و نسبت مستمری به حداقل دستمزد سال برقراری ممکن است متفاوت باشد.