مهم‌ترین آپشن فیش حقوقی کارگران | سنوات چگونه محاسبه می‌ شود؟ / فرمول ساده‌ای که همه کارگران باید بدانند: حقوق پایه ضربدر تعداد روزهای کارکرد تقسیم بر ۳۶۵ / تذکر مهم: سنوات با پایه سنوات فرق دارد؛ هر کارگری که حتی یک روز کار کرده باشد مشمول آن است

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه معاصر؛ حق سنوات یکی از مزایای قانونی و اجباری پایان خدمت کارگران است که بر اساس ماده ۲۴ قانون کار، معادل یک ماه آخرین حقوق دریافتی به ازای هر سال کامل کار به کارگر تعلق می‌گیرد . این مبلغ که با عنوان «مزایای پایان کار» یا «پاداش پایان خدمت» نیز شناخته می‌شود، در زمان خاتمه قرارداد، بازنشستگی، ازکارافتادگی، فوت یا استعفا به کارگر پرداخت می‌شود و هیچ سقفی ندارد، یعنی هر چه مزد ثابت کارگر بالاتر باشد، میزان سنوات او نیز افزایش می‌یابد .

فرمول محاسبه حق سنوات برای یک سال کامل کارکرد به این صورت است: مزد ثابت روزانه × ۳۰ = حق سنوات سالانه. اگر کارکرد کمتر از یک سال باشد، فرمول به شکل مزد ثابت روزانه × ۳۰ ÷ ۳۶۵ × تعداد روزهای کارکرد محاسبه می‌شود . برای مثال، اگر مزد ثابت روزانه کارگری ۵۰ میلیون ریال (۵ میلیون تومان) باشد و یک سال کامل کار کرده باشد، سنوات او معادل ۱۵۰ میلیون تومان خواهد بود .

نکته بسیار مهمی که بسیاری از کارگران با آن اشتباه می‌گیرند، تفاوت «حق سنوات» با «پایه سنوات» است. پایه سنوات مبلغی است که هر سال به مزد کارگران دارای بیش از یک سال سابقه اضافه می‌شود و بر اساس بخشنامه مزد سال ۱۴۰۵، به کارگرانی که حداقل یک سال سابقه داشته باشند یا یک سال از آخرین پایه سنواتشان گذشته باشد، روزانه ۱۶ هزار و ۶۶۷ تومان به عنوان پایه سنوات پرداخت می‌شود که جدای از حقوق اصلی است . در حالی که حق سنوات، پاداش پایان خدمت است و در زمان تسویه حساب به کارگر پرداخت می‌شود.

همچنین طبق قانون، اگر کارفرما در پایان هر سال سنوات کارگر را پرداخت کند اما قرارداد ادامه یابد، آن مبالغ علی‌الحساب تلقی می‌شود و در پایان کار، کارفرما موظف به پرداخت مابه‌التفاوت بر اساس آخرین مزد ثابت کارگر خواهد بود . این قانون برای حمایت از کارگرانی وضع شده که سال‌ها در یک کارگاه کار می‌کنند و مزدشان به مرور افزایش می‌یابد.

یکی از مهم‌ترین ابهام‌های کارگران هنگام پایان همکاری، نحوه محاسبه حق سنوات است؛ به‌ویژه اینکه آیا سنوات باید بر اساس «حقوق پایه» پرداخت شود یا «مزد مبنا» و آخرین مزد واقعی کارگر ملاک محاسبه قرار می‌گیرد؟

سنوات کارگران چطور محاسبه می‌شود؟

به گزارش جماران؛  این موضوع زمانی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که رقم حقوق پایه با مجموع مزد مبنا و دریافتی‌های قانونی کارگر تفاوت قابل توجهی داشته باشد.

سنوات بر اساس کدام مبلغ محاسبه می‌شود؟

بر اساس ماده ۲۴ قانون کار، کارفرما مکلف است در پایان رابطه کاری، به ازای هر سال سابقه کار، مزایای پایان کار معادل یک ماه آخرین حقوق کارگر را پرداخت کند.

در مشاغلی که مشمول طرح طبقه‌بندی مشاغل هستند، مزد مبنا در محاسبه سنوات اهمیت ویژه‌ای دارد. بنابراین اگر مزد مبنای کارگر ۲۲ میلیون تومان باشد، نمی‌توان صرفاً یک رقم پایین‌تر مانند ۱۶.۵ میلیون تومان را مبنای محاسبه سنوات قرار داد.

در مشاغل عادی نیز ملاک، مزد ثابت قانونی است و صرفاً عنوان «حقوق پایه» تعیین‌کننده مبلغ سنوات نیست.

مزایا در محاسبه سنوات چه وضعیتی دارند؟

یکی از ابهام‌های قدیمی درباره سنوات، اضافه شدن انواع مزایا به مبلغ محاسبه بود.

بر اساس رویه‌های قانونی و آرای دیوان عدالت اداری، در محاسبه مزایای پایان کار، اقلامی که ماهیت «مزد» ندارند، لزوماً به عنوان مبنای سنوات محاسبه نمی‌شوند. در نتیجه باید میان مزد ثابت، مزد مبنا و مزایای رفاهی یا انگیزشی تفاوت قائل شد.

به همین دلیل، برای تعیین مبلغ دقیق سنوات هر کارگر، باید ساختار حقوق و مزایای درج‌شده در فیش حقوقی و نوع شغل او بررسی شود.

یک روز کار در سال جدید می‌تواند مبلغ سنوات را تغییر دهد

یکی از نکات مهم هنگام تسویه حساب، تاریخ دقیق پایان همکاری است.

اگر رابطه کاری در پایان اسفند یک سال خاتمه پیدا کند، سنوات بر مبنای آخرین مزد همان سال محاسبه می‌شود. اما اگر کارگر حتی برای یک روز وارد سال جدید شده و سپس رابطه کاری او قطع شود، مبنای محاسبه سنوات، آخرین مزد زمان خاتمه همکاری خواهد بود.

مثال ساده

فرض کنید کارگری تا پایان اسفند ۱۴۰۴ مشغول به کار بوده و مزد مبنای او در آن سال ۲۰ میلیون تومان بوده است.

اگر همکاری در همان پایان اسفند ۱۴۰۴ خاتمه پیدا کند، سنوات بر اساس مزد نهایی سال ۱۴۰۴ محاسبه خواهد شد.

اما اگر همین کارگر حتی یک روز در سال ۱۴۰۵ مشغول به کار باشد و سپس تسویه کند و مزد مبنای او در سال ۱۴۰۵ به ۲۲ میلیون تومان رسیده باشد، سنوات مربوط به سال‌های گذشته نیز در زمان تسویه بر مبنای آخرین مزد محاسبه می‌شود.

آیا کارفرما می‌تواند سنوات را بر اساس یک رقم کمتر پرداخت کند؟

خیر؛ مبنای قانونی محاسبه سنوات را نمی‌توان صرفاً با انتخاب یک رقم پایین‌تر از مزد قانونی کارگر تغییر داد.

به همین دلیل، کارگران هنگام تسویه حساب باید به رقم درج‌شده به عنوان مزد مبنا یا مزد ثابت، تاریخ دقیق پایان همکاری و سابقه کاری خود توجه کنند.

در صورتی که کارفرما مبلغ سنوات را کمتر از میزان قانونی پرداخت کند، کارگر می‌تواند موضوع را از طریق مراجع حل اختلاف اداره کار پیگیری کند.

سنوات با عیدی تفاوت دارد

سنوات و عیدی دو پرداخت متفاوت هستند و نباید این دو را با یکدیگر اشتباه گرفت.

حق سنوات مربوط به مزایای پایان کار است و به سابقه کار و آخرین مزد قانونی کارگر ارتباط دارد؛ در حالی که عیدی و پاداش پایان سال قواعد و سقف محاسباتی جداگانه‌ای دارد.

بنابراین هنگام تسویه حساب، باید سنوات، عیدی، مانده مرخصی و سایر مطالبات قانونی به صورت جداگانه بررسی شوند.

پایان/*

اندیشه معاصر را در ایتا، روبیکا، پیام رسان بله و تلگرام دنبال کنید.