12:48 - 1405/04/19

پشت پرده توقف حملات؛ چرا آمریکا فعلاً دست نگه داشته است؟

پشت پرده توقف حملات؛ چرا آمریکا فعلاً دست نگه داشته است؟

پشت پرده توقف حملات؛ چرا آمریکا فعلاً دست نگه داشته است؟

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه معاصر؛ آمریکا پس از دو شب حملات سنگین به ایران، در حالی حملات خود را به‌طور موقت متوقف کرده که این اقدام نه به معنای پایان تنش، بلکه نتیجه‌ی تلاقی چند عامل کلیدی شامل فشار دیپلماتیک میانجی‌ها، نگرانی از ورود به یک جنگ تمام‌عیار، و تلاش برای حفظ دست‌بالا در مذاکرات آینده است. منابع خبری از «مذاکرات پشت‌پرده» و فشار کشورهای میانجی مانند پاکستان و قطر برای کاهش تنش خبر می‌دهند و مقامات آمریکایی نیز تأکید دارند که فعلاً اولویت با «راه‌حل دیپلماتیک» است، هرچند که گزینه‌ی نظامی همچنان «روی میز» باقی مانده است.


۱. فشار دیپلماتیک میانجی‌ها؛ «دو هفته فرصت» برای دیپلماسی

نقش محوری کشورهای میانجی، به‌ویژه پاکستان، در این توقف موقت، غیرقابل‌انکار است. بر اساس گزارش‌ها، پس از آنکه تنش‌ها در روزهای ۷ و ۸ ژوئیه به اوج خود رسید و آمریکا حملات گسترده‌ای را علیه اهداف نظامی ایران انجام داد ، مقامات پاکستان، قطر، ترکیه و دیگر کشورهای منطقه به‌طور فشرده برای کاهش تنش و بازگشت به پای میز مذاکره تلاش کردند . این فشارها که با درخواست مستقیم پاکستان از ترامپ برای تمدید «ضرب‌الاجل» نظامی همراه بود، به ایجاد یک «پنجره دو هفته‌ای» برای دیپلماسی منجر شد .

مقامات آمریکایی تأیید کرده‌اند که این «مکث» در حملات، عمدتاً به دلیل ادامه یافتن مذاکرات پشت‌پرده صورت گرفته است تا به طرفین فرصت داده شود تا بدون تشدید بیشتر تنش، به توافقی دست یابند . یک مقام آمریکایی به صراحت گفته است که نیروهای نظامی در حالت آماده‌باش هستند، اما «فعلاً اولویت با راه‌حل دیپلماتیک است» .

۲. نگرانی از تشدید جنگ و هزینه‌های سرسام‌آور آن

با وجود لفاظی‌های تند ترامپ که تفاهم‌نامه قبلی را «تمام شده» خواند ، تحلیل‌ها نشان می‌دهد که واشنگتن تمایلی به ورود به یک جنگ تمام‌عیار و فرسایشی با ایران ندارد . یکی از دلایل اصلی این احتیاط، چالش‌های عملیاتی و کمبود آمادگی نظامی در منطقه عنوان شده است.

بر اساس گزارشی از نشریه اکسیوس، این توقف تا حدی ناشی از آماده‌نبودن صحنه عملیات بوده است؛ زیرا بسیاری از دارایی‌های نظامی آمریکا پیش‌تر به مناطق دیگری مانند دریای کارائیب و شرق آسیا منتقل شده بودند و یک حمله گسترده می‌توانست نیروهای آمریکایی و متحدانشان را در منطقه در معرض خطر حملات تلافی‌جویانه‌ی سنگین ایران قرار دهد . همچنین، نگرانی از تأثیرات منفی بر متحدان منطقه‌ای مانند اسرائیل و عربستان سعودی که نسبت به عواقب یک جنگ گسترده ابراز نگرانی کرده‌اند، در این تصمیم بی‌تأثیر نبوده است .

برنج صدری هاشمی شرق گیلان ۵ کیلویی

۳. حفظ دست‌بالا در میز مذاکره؛ از فشار حداکثری تا چانه‌زنی

توقف حملات را می‌توان به‌عنوان بخشی از یک استراتژی «چماق و هویج» تعبیر کرد. آمریکا با دو شب حملات سنگین، فشار حداکثری را بر ایران اعمال کرد و سپس با توقف آن، فضایی برای مذاکره ایجاد نمود تا بتواند از این نقطه‌ی فشار برای کسب امتیازات بیشتر در مذاکرات استفاده کند. این رویکرد با اعلام ترامپ مبنی بر اینکه «ما به تمام اهداف نظامی خود دست یافته‌ایم» و اکنون به دنبال یک «توافق صلح قطعی» است، همخوانی دارد .

نکته کلیدی این است که این توقف یک «آتش‌بس کامل» نیست؛ بلکه یک «مکث استراتژیک» است. مقامات آمریکایی به صراحت اعلام کرده‌اند که در صورت عدم پیشرفت در مذاکرات، حملات می‌تواند از سر گرفته شود و نیروهای نظامی در حالت آماده‌باش کامل باقی مانده‌اند . همچنین، واشنگتن با وجود توقف حملات، بر حفظ «محاصره کامل» تنگه هرمز تأکید دارد که نشان از ادامه فشار بر ایران دارد .

۴. جدول زمانی خلاصه تحولات

تاریخ (میلادی) رویداد کلیدی
۷ ژوئیه حملات گسترده آمریکا به ایران در پاسخ به حملات به نفتکش‌ها 
۸ ژوئیه دومین شب حملات؛ ترامپ تفاهم‌نامه را «تمام شده» خواند 
۹ ژوئیه نیروهای میانجی (پاکستان و قطر) برای کاهش تنش وارد عمل می‌شوند 
۱۰ ژوئیه آمریکا حملات را متوقف می‌کند؛ اولویت با دیپلماسی اعلام می‌شود 

جمع‌بندی کاربردی

توقف فعلی حملات آمریکا، نتیجه‌ی یک محاسبه‌ی پیچیده‌ی راهبردی است که در آن دیپلماسیِ تحت فشارِ میانجی‌ها، نگرانی از پیامدهای یک جنگ گسترده، و تلاش برای حفظ اهرم فشار در مذاکرات آینده، دست به دست هم داده‌اند. این یک «آتش‌بس» پایدار نیست، بلکه یک «تنفس» تاکتیکی است که می‌تواند در صورت عدم پیشرفت مذاکرات، به سرعت با موج جدیدی از حملات جایگزین شود. به عبارت دیگر، آمریکا فعلاً با «دست نگه داشتن» در حال مدیریت ریسک‌ها و باز کردن فضایی برای چانه‌زنی است، نه اینکه از مواضع خود عقب‌نشینی کرده باشد.

 پایان/*

اندیشه معاصر را در ایتا، روبیکا، پیام رسان بله و تلگرام دنبال کنید.

 

مطالب مرتبط

برنجستان