🔵 آمار رسمی: ۲۰۰۰ مگاوات مصرف برق توسط ماینرها
بر اساس اعلام معاون برق و انرژی وزیر نیرو، ماینرهای غیرمجاز استخراج رمزارز حدود ۲۰۰۰ مگاوات از توان شبکه برق کشور را مصرف میکنند . معاون انتقال و تجارت خارجی توانیر نیز این رقم را تأیید کرده و جزئیات بیشتری ارائه داده است: این میزان مصرف معادل ۲۰ میلیارد کیلوواتساعت در سال است که حدود ۲۰ درصد از ناترازی ۲۰ هزار مگاواتی شبکه را تشکیل میدهد . به گفته وی، این رقم در مقایسه با صادرات برق ایران بسیار معنادار است؛ چراکه سال گذشته تنها ۵ میلیارد کیلوواتساعت برق صادر شده و مصرف ماینرها چهار برابر این مقدار است .
🔵 تأثیر بر شبکه برق و مشترکان
معاون توانیر با اشاره به آسیبهای ناشی از فعالیت ماینرهای غیرمجاز، اعلام کرد که بخش عمده این مزارع در مناطق خانگی، کشاورزی و صنعتی فعالیت میکنند که فاقد استانداردهای ایمنی و فنی لازم هستند و باعث افت ولتاژ و نوسان شدید شبکه میشوند . این نوسانات به تجهیزات برق، بهویژه ترانسفورماتورهای توزیع، آسیب جدی وارد کرده و در ماههای اخیر گزارشهایی از آسیب وسایل برقی مشترکان نیز دریافت شده است .
🔵 اقدامات و برنامههای وزارت نیرو
وزارت نیرو برای مقابله با این پدیده، برنامههای مختلفی را در دستور کار قرار داده است:
-
تشویق گزارشدهی مردمی: مردم میتوانند از طریق سرشماره ۳۰۰۰۵۱۲۱ دستگاههای غیرمجاز رمزارز را معرفی کنند و به ازای هر دستگاه ۳ میلیون تومان و برای ده تا ماینر ۳۰ میلیون تومان جایزه دریافت کنند .
-
شناسایی و جمعآوری: در یک سال اخیر، ۳۰ هزار دستگاه ماینر غیرمجاز کشف و جمعآوری شده است .
-
هوشمندسازی شبکه: با توسعه سیستمهای مانیتورینگ، دادهکاوی و کنتورهای هوشمند، شناسایی الگوهای غیرعادی مصرف تسهیل خواهد شد .
🔵 اختلاف نظر بر سر آمار دقیق
در حالی که وزارت نیرو مصرف ماینرها را حدود ۲۰۰۰ مگاوات اعلام کرده است، برخی فعالان صنعت آمار متفاوتی ارائه میدهند. علی بخشی، رئیس سندیکای برق، معتقد است که مزارع استخراج ارزهای دیجیتال چیزی حدود ۵ تا ۶ هزار مگاوات برق مصرف میکنند . او میگوید که مسئولان توانیر در نشستهای سال گذشته با بخش خصوصی به چنین اعدادی اشاره کردهاند .
با این حال، برخی کارشناسان معتقدند که تمرکز صرف بر ماینرها نمیتواند راهحل مشکل ناترازی برق باشد. به گفته رئیس اتحادیه انجمنهای علمی انرژی ایران، مصرف ماینرها تنها حدود ۲ درصد از کل مصرف برق کشور است و نمیتواند عامل اصلی ناترازی باشد .
نکات مهم و تذکرات:
-
ماینرهای غیرمجاز سالانه حدود ۲۰۰۰ مگاوات برق مصرف میکنند که معادل ۲۰ میلیارد کیلوواتساعت و چهار برابر صادرات برق کشور است .
-
این مصرف حدود ۲۰ درصد از ناترازی ۲۰ هزار مگاواتی برق کشور را تشکیل میدهد .
-
هر دستگاه ماینر به اندازه ۱۲ مشترک خانگی برق مصرف میکند .
-
فعالیت ماینرهای غیرمجاز باعث افت ولتاژ، نوسان شبکه و آسیب به تجهیزات برقی مشترکان میشود .
-
برخی فعالان صنعت، مصرف واقعی ماینرها را بین ۵ تا ۶ هزار مگاوات تخمین میزنند که بهمراتب بیشتر از آمار رسمی است .
جمعبندی کاربردی:
مصرف برق ماینرهای غیرمجاز استخراج رمزارز به یکی از چالشهای جدی شبکه برق کشور تبدیل شده است. بر اساس آمار رسمی وزارت نیرو، این مصرف سالانه حدود ۲۰۰۰ مگاوات و معادل چهار برابر صادرات برق ایران است که نقش قابلتوجهی در ناترازی ۲۰ هزار مگاواتی برق دارد . با وجود این، برخی کارشناسان و فعالان صنعت معتقدند که این آمار پایینتر از واقعیت است و مصرف واقعی ماینرها بین ۵ تا ۶ هزار مگاوات برآورد میشود . وزارت نیرو با برنامههایی مانند تشویق گزارشدهی مردمی، شناسایی و جمعآوری ماینرهای غیرمجاز و هوشمندسازی شبکه، به دنبال مقابله با این پدیده است . با این حال، کارشناسان تأکید دارند که حل مشکل ناترازی برق نیازمند نگاه کلانتر و سرمایهگذاری پایدار در زیرساختهای تولید و توزیع برق است .
سوالات متداول:
۱. ماینرهای استخراج رمزارز چقدر برق ایران را مصرف میکنند؟
بر اساس آمار رسمی وزارت نیرو، ماینرهای غیرمجاز حدود ۲۰۰۰ مگاوات برق مصرف میکنند که معادل ۲۰ میلیارد کیلوواتساعت در سال است . برخی فعالان صنعت، این رقم را بین ۵ تا ۶ هزار مگاوات تخمین میزنند .
۲. مصرف برق ماینرها چه نسبتی با صادرات برق ایران دارد؟
مصرف ماینرها چهار برابر کل صادرات برق ایران در سال گذشته است. در حالی که ایران سالانه ۵ میلیارد کیلوواتساعت برق صادر میکند، ماینرها ۲۰ میلیارد کیلوواتساعت مصرف میکنند .
۳. چه اقداماتی برای مقابله با ماینرهای غیرمجاز انجام شده است؟
در یک سال اخیر، ۳۰ هزار دستگاه ماینر غیرمجاز کشف و جمعآوری شده است . همچنین وزارت نیرو با اعطای جوایز نقدی (۳ میلیون تومان برای هر دستگاه)، مردم را به گزارش ماینرهای غیرمجاز تشویق میکند .
۴. هر دستگاه ماینر چقدر برق مصرف میکند؟
هر دستگاه ماینر به طور متوسط معادل برق ۱۲ مشترک خانگی مصرف میکند .
۵. آیا ماینرها عامل اصلی ناترازی برق هستند؟
بر اساس آمار رسمی، مصرف ماینرها حدود ۲۰ درصد از ناترازی ۲۰ هزار مگاواتی برق را تشکیل میدهد . با این حال، برخی کارشناسان معتقدند که مصرف ماینرها تنها حدود ۲ درصد از کل مصرف برق کشور است و نمیتواند عامل اصلی ناترازی باشد و این ناترازی بیشتر ناشی از سالها کمتوجهی به سرمایهگذاری در صنعت برق است .