نیازمندی که به پرداخت دیه محکوم شده و از ادای آن ناتوان و عاجز بود به محضر حسین بن علی علیه السلام آمد و گفت: ای پسر رسول خدا صلی الله علیه و آله! من خون بهایی را تعهد کرده ام ولی توانایی پرداخت آن را ندارم. در نزد خود اندیشیدم و چاره ای ...
نیازمندی که به پرداخت دیه محکوم شده و از ادای آن ناتوان و عاجز بود به محضر حسین بن علی علیه السلام آمد و گفت: ای پسر رسول خدا صلی الله علیه و آله! من خون بهایی را تعهد کرده ام ولی توانایی پرداخت آن را ندارم. در نزد خود اندیشیدم و چاره ای جز استمداد از یک آقای کریم و بخشنده نیافتم. شما را به عنوان بخشنده ترین نیک مرد عصر معرفی کردند. دست نیاز به سوی شما دراز می کنم و امید احسان و کرم دارم!
امام حسین علیه السلام فرمود: ای برادر عرب! من از تو سه پرسش می کنم. اگر اولی را جواب دادی یک سوم مبلغ را می پردازم. اگر دو تا را حل کردی دو سوم مبلغ را می بخشم و در صورت پاسخ به هر سه سؤال، شایستگی دریافت تمام مبلغ را خواهی داشت.
مرد بدهکار گفت: ای فرزند پیامبر صلی الله علیه و آله! آیا شخص آگاهی مثل شما از من نادان سؤال می کند؟ شما از خاندان علم و شرافت هستی. پیشوای سوم به او توضیح داد که: من از جدّم رسول خدا صلی الله علیه و آله شنیدم که می فرمود:
نیکی به مردم به اندازه معرفت و شناخت آنان است.
مرد عرب گفت: پس هر چه دوست داری بپرس! اگر بلد باشم پاسخ می دهم و گرنه از شما استفاده خواهم کرد و یاری از خداست.
گفتگوی امام حسین علیه السلام با آن مرد این گونه ادامه یافت، امام پرسید:
– کدام عمل فضیلت بیشتری دارد؟
– ایمان به خدا.
– راه نجات از گرفتاری چیست؟
– اعتماد به خدا.
– آرایش و زیبایی حقیقی یک مرد در چیست؟
– علم و دانش که با حلم و بردباری توأم باشد.
– اگر آن نبود؟
– ثروتی که با انصاف و مروت عجین شده است.
– اگر آن هم نبود؟
– فقر و محرومیتی که با شکیبایی همراه باشد.
– اگر آن هم نبود؟
– در این صورت بهتر است بلایی از آسمان نازل شده و چنین فردی را نابود کند. او شایسته همین است.
در اینجا امام لبخندی زد و مبلغ هزار دینار به وی عطا کرد. آنگاه انگشتر مبارکش را که نگینی به ارزش دویست درهم داشت به عطایش افزوده و فرمود: این سکه های طلا را به طلبکارانت بده و انگشتر را هم در سایر مخارج شخصی خود مصرف کن!
مرد نیازمند که به خواسته اش رسیده بود. با خوشحالی تمام هدیه امام را گرفته و در حالی که آیه زیر را قرائت می کرد از حضور امام بیرون رفت:
(اللَّهُ اعْلَمُ حَیثُ یجْعَلُ رِسالَتَهُ)[۱]؛
خداوند بهتر می داند که رسالت خود را در کدام خاندانی قرار دهد. [۲]
پی نوشت ها
[۱] سوره انعام، آیه ۱۲۴.
[۲] جامع الاخبار، ص ۱۳۷؛ بحارالانوار، ج ۴۴، ص ۱۹۶.
